Kiedy marszałek województwa wymierza opłatę za korzystanie ze środowiska decyzją?

Marszałek województwa wymierza opłatę za korzystanie ze środowiska w drodze decyzji administracyjnej w trzech sytuacjach: gdy podmiot nie złożył wykazu, gdy złożony wykaz budzi wątpliwości oraz gdy podmiot nie rozliczył emisji w systemie EU ETS. Wynika to z art. 288 Prawa ochrony środowiska.

Stan prawny na: 2026-10-02

Podstawa prawna i źródła

Art. 288 ust. 1 pkt 1–3, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. — Prawo ochrony środowiska.

• Ustawa – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647)

Trzy sytuacje, w których marszałek wymierza opłatę decyzją

Tabela: przypadki wymierzenia opłaty za korzystanie ze środowiska decyzją marszałka województwa; podstawa: art. 288 ust. 1 pkt 1–3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. — Prawo ochrony środowiska.

1. Brak złożonego wykazu — marszałek ustala opłatę na podstawie własnych ustaleń albo na podstawie wyników kontroli wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.

2. Wykaz budzący wątpliwości — marszałek nie liczy opłaty od nowa, lecz ustala różnicę między opłatą należną a wynikającą ze złożonego wykazu.

3. Brak rozliczenia emisji w systemie EU ETS — marszałek wymierza opłatę na podstawie listy podmiotów, które nie rozliczyły emisji, przekazanej przez KOBiZE.

Czym różni się to od samoobliczenia?

Zasadą jest samoobliczenie: podmiot korzystający ze środowiska sam ustala wysokość opłaty i wnosi ją na rachunek urzędu marszałkowskiego (art. 284 ust. 1 Prawa ochrony środowiska). Decyzja marszałka jest trybem z urzędu, uruchamianym wtedy, gdy samoobliczenia nie ma albo budzi ono wątpliwości. Kiedy wykaz jest złożony i nie budzi wątpliwości, nie ma podstaw do decyzji z dwóch pierwszych punktów; trzeci, dotyczący nierozliczonej emisji w EU ETS, jest od wykazu niezależny.

Co dzieje się po wydaniu decyzji?

Marszałek niezwłocznie przesyła kopię decyzji do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (WIOŚ). Decyzja określa opłatę, którą podmiot ma zapłacić — w pierwszej i trzeciej sytuacji całą, w drugiej różnicę ponad kwotę z wykazu.

Jak nie doprowadzić do decyzji?

Dwie z trzech sytuacji wiążą się z wykazem, więc najprostszą ochroną jest złożenie go w terminie i rzetelne wypełnienie.

• Termin zapłaty i złożenia wykazu jest wspólny — patrz do kiedy trzeba zapłacić opłatę za korzystanie ze środowiska i złożyć wykaz.
• Budowę wykazu i tabel opisujemy w artykule co zawiera wykaz opłat za korzystanie ze środowiska.
• Na wysokość opłaty wpływa między innymi stawka przyjęta dla źródła bez wymaganego pozwolenia — patrz o ile wzrasta opłata przy braku wymaganego pozwolenia.
• Przy niskich opłatach sprawdź, czy wykaz w ogóle jest wymagany — patrz czy przy niskiej opłacie trzeba mimo to złożyć wykaz.

Przykład: wykaz z zaniżoną emisją

Zakład złożył wykaz w terminie, ale pominął w nim jedno ze źródeł emisji. Kontrola wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska wykazała to źródło. Wykaz budzi więc wątpliwości. Marszałek nie przelicza całej opłaty od początku: w decyzji ustala różnicę między opłatą należną, obejmującą pominięte źródło, a opłatą wynikającą ze złożonego wykazu. Kopię decyzji otrzymuje WIOŚ.

Co zrobić teraz?

1. Sprawdź, czy wykaz za poprzedni rok został złożony i czy obejmuje wszystkie źródła.
2. Porównaj dane z wykazu z ewidencją zużycia paliw i surowców, na której opierasz obliczenia.
3. Jeżeli uczestniczysz w systemie EU ETS, upewnij się, że emisja została rozliczona.

Najczęściej zadawane pytania

Czy marszałek liczy opłatę od nowa, jeśli wykaz budzi wątpliwości?

Nie. Ustala różnicę między opłatą należną a wynikającą ze złożonego wykazu.

Skąd marszałek wie, że dany podmiot nie rozliczył emisji w EU ETS?

Otrzymuje listę takich podmiotów przekazaną przez KOBiZE (art. 288 ust. 1 pkt 3 Prawa ochrony środowiska).

Kto jeszcze dostaje decyzję marszałka?

Kopia decyzji trafia do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.