Czym jest KOBiZE i jaki raport prowadzi

„KOBiZE” to powszechnie używany skrót nazwy „Krajowy ośrodek bilansowania i zarządzania emisjami” — instytucja utworzona ustawą z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (art. 3 ust. 1), której zadania wykonuje Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie (art. 4 ust. 1), pod nadzorem ministra właściwego do spraw klimatu (art. 5 ust. 1). Krajowy ośrodek prowadzi Krajową bazę, do której roczny raport o emisjach wprowadza się do końca lutego za rok poprzedni (art. 7 ust. 1).

Czym jest Krajowy ośrodek?

Krajowy ośrodek bilansowania i zarządzania emisjami (KOBiZE) nie jest odrębną osobą prawną — jest zadaniem powierzonym Instytutowi Ochrony Środowiska w Warszawie (art. 4 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji).

Sam skrót „KOBiZE” jest nazwą potoczną. Ustawa o systemie zarządzania emisjami ustanawia instytucję, jej zadania i Krajową bazę (art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1), a w praktyce skrótem tym określa się zarówno Krajowy ośrodek, jak i raport, który się do niego składa. Pozostałe zagadnienia z tego obszaru zebrano na stronie KOBiZE i opłata za korzystanie ze środowiska.

Czym jest Krajowa baza?

Do głównych zadań Krajowego ośrodka należy prowadzenie Krajowej bazy o emisjach gazów cieplarnianych i innych substancji (art. 3 ust. 2 pkt 1) — elektronicznego systemu, który jest częścią szerszego Krajowego systemu bilansowania i prognozowania emisji (art. 6 ust. 1 i 4).

Czym jest „raport KOBiZE”?

„Raport KOBiZE” to potoczna nazwa rocznego raportu, który podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje, sporządza i wprowadza do Krajowej bazy. Techniczną czynnością jest złożenie raportu do systemu prowadzonego przez Krajowy ośrodek — nie jest to odrębna, samoistna „rejestracja w KOBiZE” jako osobny akt.

Raport wprowadza się w terminie do końca lutego każdego roku, za rok poprzedni (art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami). Składa się go wyłącznie elektronicznie, przez portal Krajowej bazy, za pośrednictwem konta utworzonego dla podmiotu korzystającego ze środowiska (§ 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 26 października 2022 r., Dz.U. 2022 poz. 2217, wydanego na podstawie art. 7 ust. 7 ustawy).

Kto wprowadza raport do Krajowej bazy?

Raport wprowadza podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje w danym roku kalendarzowym (art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami). Obowiązek wynika z samego faktu emitowania, a nie z wpisu do odrębnego rejestru ani ze złożenia wniosku. Każdy taki podmiot składa raport samodzielnie.

Przykład: spółka prowadząca hurtownię używa w działalności samochodów służbowych z silnikami spalinowymi. Spalanie paliwa w silnikach jest emisją, więc spółka jest podmiotem korzystającym ze środowiska, którego działalność powoduje emisje. Za rok, w którym korzystała z tych pojazdów, sporządza raport i wprowadza go do Krajowej bazy (art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami).

Czym Krajowa baza różni się od EU ETS?

Krajowy ośrodek obsługuje nie tylko Krajową bazę (art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami), ale także zadania związane z unijnym systemem handlu uprawnieniami do emisji, czyli EU ETS (art. 3 ust. 2 pkt 2 i 10): rejestr Unii, aukcje uprawnień i bazę instalacji objętych systemem. To, że jedna instytucja obsługuje oba systemy, sprzyja ich myleniu.

EU ETS jest odrębnym reżimem, wdrożonym w Polsce ustawą z dnia 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych. Raport do Krajowej bazy obejmuje każdy podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje, dlatego podmiot może podlegać obowiązkowi Krajowej bazy, nie podlegając EU ETS. Osobnym obowiązkiem jest też sprawozdanie PRTR — tekst czym różni się obowiązek PRTR od raportowania do KOBiZE zestawia oba systemy.

Powiązane zagadnienia

• Moment powstania obowiązku raportowania dla konkretnego podmiotu opisuje tekst od kiedy powstaje obowiązek złożenia raportu KOBiZE.
• Zakres zwolnień z obowiązku raportowania omawia tekst kto jest zwolniony z obowiązku raportowania do KOBiZE.

Ustawa o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz.U. 2026 poz. 526) nie ustanawia kary za niezłożenie rocznego raportu, o którym mowa w art. 7 ust. 1. Jedyna kara pieniężna w tej ustawie (art. 54g–54h) dotyczy odrębnego, unijnego obowiązku CBAM.

Co zrobić dalej?

Jeśli Twoja działalność powoduje emisje objęte tym systemem, sprawdź, czy i kiedy powstaje wobec Ciebie obowiązek złożenia raportu do Krajowej bazy.

1. Ustal, czy w danym roku kalendarzowym prowadzona działalność powodowała emisje.
2. Załóż konto podmiotu w Krajowej bazie albo sprawdź dostęp do konta już istniejącego.
3. Sporządź raport i wprowadź go do Krajowej bazy w terminie podanym wyżej.

Najczęściej zadawane pytania

Czy KOBiZE to osobna instytucja z własną osobowością prawną?

Nie. Zadania Krajowego ośrodka wykonuje Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie, a nadzoruje je minister właściwy do spraw klimatu (art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji).

Czy złożenie raportu KOBiZE to to samo co rejestracja w BDO?

Nie. To dwa odrębne systemy i odrębne obowiązki — raport KOBiZE trafia do Krajowej bazy prowadzonej przez Krajowy ośrodek, niezależnie od rejestru BDO.

Stan prawny na: 2026-10-02

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 526)