Jadalne sztućce: czy to produkt SUP, jaki kod odpadu i który pojemnik?

Przepisy nie rozstrzygają wprost, czy zakaz z art. 3i ustawy z 11 maja 2001 r. (Dz.U. 2024 poz. 433, załącznik nr 7), który obejmuje sztućce, dotyczy sztućców jadalnych (makaronowych, z otrąb). Kod odpadu ustala się według klasyfikacji z art. 4 ust. 1–3 ustawy o odpadach i katalogu odpadów. Wyboru pojemnika te przepisy nie regulują, więc warto sprawdzić regulamin gminy.

Czy jadalne sztućce są produktem SUP?

Ustawa z 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 433) ma trzy osobne mechanizmy dla produktów jednorazowych. Pierwszy to zakaz wprowadzania do obrotu (art. 3i w zw. z załącznikiem nr 7), który obejmuje m.in. sztućce, talerze, słomki, mieszadełka i patyczki do balonów. Drugi to opłata pobierana od konsumenta w punkcie sprzedaży (art. 3b i 3c w zw. z załącznikiem nr 6). Trzeci to roczna opłata producenta lub importera (art. 3k w zw. z załącznikiem nr 9).

Z tych przepisów nie wynika wprost, czy sztućce makaronowe lub z otrąb mieszczą się w pozycji „sztućce” z załącznika nr 7. Przed wprowadzeniem produktu do obrotu warto sprawdzić w załączniku nr 7 do ustawy (Dz.U. 2024 poz. 433), czy opis wyrobu mieści się w wykazie produktów objętych zakazem z art. 3i, oraz zweryfikować w specyfikacji producenta, z czego wyrób się składa.

Czy za jadalne sztućce trzeba płacić opłatę SUP?

Trzy mechanizmy ustawy obejmują różne grupy wyrobów:

Mechanizm	Podstawa	Zakres
Zakaz wprowadzania do obrotu	art. 3i, załącznik nr 7	sztućce, talerze, słomki, mieszadełka, patyczki do balonów, EPS, wyroby oksydegradowalne
Opłata w punkcie sprzedaży	art. 3b i 3c, załącznik nr 6	wyłącznie kubki i pojemniki na żywność
Opłata roczna producenta/importera	art. 3k, załącznik nr 9	pojemniki na żywność, opakowania i owijki, pojemniki na napoje, kubki, lekkie torby na zakupy, filtry tytoniowe

Sztućce nie należą do załącznika nr 6, więc opłata w punkcie sprzedaży ich nie dotyczy. Stawki z rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 7 grudnia 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 2679, wydanego na podstawie art. 3c ust. 2 ustawy) wynoszą od 1 stycznia 2024 r. 0,20 zł za kubek na napoje i 0,25 zł za pojemnik na żywność gotową do bezpośredniego spożycia na miejscu lub na wynos. Dotyczą one tylko tych dwóch kategorii, więc nie dotyczą sztućców. Więcej o pojemnikach w artykule pojemnik na żywność z pokrywką – kiedy jest produktem SUP.

Jaki kod odpadu i który pojemnik?

Art. 4 ust. 1–3 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 1328) stanowi, że odpady klasyfikuje się przez zaliczenie do grupy, podgrupy i rodzaju odpadów, uwzględniając źródło powstawania, właściwości powodujące, że odpady są niebezpieczne, oraz składniki odpadów. Katalog odpadów określa rozporządzenie ministra właściwego do spraw klimatu (art. 4 ust. 3). Art. 4 reguluje więc sposób klasyfikacji, a konkretny kod trzeba odczytać z katalogu; treści katalogu nie weryfikowaliśmy. Art. 67 ust. 3 pkt 9 ustawy o odpadach określa natomiast, że dokumenty ewidencji zawierają m.in. kod i rodzaj odpadów, a nie jak nadać kod.

Wyboru pojemnika nie reguluje art. 4 ustawy o odpadach ani omówione przepisy o SUP, dlatego warto sprawdzić zasady w regulaminie swojej gminy. Zasady kodowania opisuje artykuł co to jest kod odpadu. Szerzej o obowiązkach ewidencyjnych: BDO oraz odpady i opakowania.

Co zrobić w praktyce?

1. Uzyskaj od producenta pełny skład wyrobu.

2. Porównaj wyrób z załącznikiem nr 7 do ustawy z 11 maja 2001 r. (zakaz z art. 3i).

3. Dobierz kod odpadu z katalogu zgodnie z art. 4 ust. 1–3 ustawy o odpadach.

4. Sprawdź regulamin gminy, aby ustalić pojemnik.

5. Jeśli jesteś objęty obowiązkiem ewidencji odpadów, wpisz masę oraz kod i rodzaj odpadu zgodnie z art. 67 ust. 3 pkt 9 ustawy o odpadach.

Ewidencję wyrobów SUP opisuje artykuł co to jest ewidencja produktów SUP.

Stan prawny na: 2026-10-30

Podstawa prawna i źródła

Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.