Rejestr DPP a kod celny: co warto wiedzieć o powiązaniu z kodem towarowym

Rejestr DPP w powiązaniu z kodem celnym działa tak: centralny rejestr Komisji przechowuje kody towarowe produktów wchodzących w procedurę dopuszczenia do obrotu, Komisja weryfikuje ich ważność, a krajowe organy celne mają dostęp przez mechanizm wyznaczenia (art. 1 ust. 1 lit. e, art. 7 i art. 8 ust. 7 lit. d rozporządzenia wykonawczego (UE) 2026/1778). Przy przywozie organy celne sprawdzają identyfikator rejestracyjny i kod towarowy (art. 15 ESPR).

Co rejestr DPP przechowuje i kto to weryfikuje?

Zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. e, art. 7 i art. 8 ust. 7 lit. d rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2026/1778 centralny rejestr DPP przechowuje kody towarowe (commodity codes) produktów objętych obowiązkiem DPP, które wchodzą w procedurę celną „dopuszczenie do obrotu”. Komisja Europejska weryfikuje ważność kodu towarowego wobec dozwolonych zakresów (art. 8 ust. 7 lit. d rozporządzenia 2026/1778). Krajowe organy celne uzyskują dostęp do rejestru przez mechanizm wyznaczenia (art. 7 rozporządzenia 2026/1778).

Rejestr ustanawia art. 13 rozporządzenia (UE) 2024/1781 (ESPR). Komisja miała go utworzyć do 19 lipca 2026 r. Faktycznie został publicznie uruchomiony 20 lipca 2026 r., czyli dzień po terminie ustawowym (art. 13 ESPR).

Jak wygląda kontrola celna według art. 15 ESPR?

Art. 15 ESPR przewiduje, że osoba, która chce objąć produkt objęty aktem delegowanym procedurą dopuszczenia do obrotu, dostarcza organom celnym niepowtarzalny identyfikator rejestracyjny (art. 13 ust. 5 ESPR); obowiązek ten zaczyna obowiązywać od momentu, gdy rejestr jest operacyjny. Organy celne mogą zwolnić produkt do obrotu dopiero po sprawdzeniu, że identyfikator i kod towarowy odpowiadają danym w rejestrze (art. 15 ESPR). Sprawdzają więc, czy paszport został zarejestrowany i czy podano kod towarowy.

Docelowo kontrole mają być zautomatyzowane (art. 15 ESPR). Komisja i organy celne mogą też wykorzystywać dane z DPP i rejestru do zarządzania ryzykiem, kontroli celnych i zwolnienia do obrotu, zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 952/2013 (art. 15 ESPR).

Art. 15 ESPR stanowi wprost, że zwolnienie do obrotu nie jest dowodem zgodności z ESPR ani z innym prawem Unii. W praktyce oznacza to, że przejście odprawy nie zastępuje odpowiedzialności za zgodność produktu.

Co rejestr przechowuje, a czego nie zawiera?

Pełna treść paszportu nie trafia do rejestru centralnego. Według art. 3 lit. e i art. 8 ust. 9 lit. c rozporządzenia wykonawczego (UE) 2026/1778 jest hostowana zdecentralizowanie u podmiotu gospodarczego lub u dostawcy usług DPP. Rejestr pełni więc funkcję katalogu identyfikatorów, kodów i odniesień, a nie repozytorium dokumentacji produktu.

Czy mój produkt musi mieć DPP?

Uruchomienie rejestru samo nie tworzy obowiązku dla producentów (art. 13 ESPR). Art. 9 ESPR jest przepisem ramowym: obowiązek DPP dla danej grupy produktów powstaje dopiero na podstawie aktu delegowanego przyjętego dla tej grupy albo odrębnego aktu prawa UE. Według stanu z 5 września 2026 r. Komisja nie przyjęła na podstawie ESPR żadnego aktu delegowanego z obowiązkiem DPP dla grup z planu prac (tekstylia, stal, aluminium, meble, opony, materace). W praktyce oznacza to, że dla tych grup obowiązek DPP jeszcze nie istnieje, a kontrola identyfikatora i kodu towarowego przy odprawie dotyczy produktów objętych takim aktem. Więcej w artykule brak przyjętego aktu delegowanego DPP per grupa produktowa.

Wyjątkiem jest paszport baterii, który wynika z odrębnego rozporządzenia bateryjnego (UE) 2023/1542, a nie z aktu delegowanego ESPR.

Co zrobić w praktyce?

1. Ustal, czy dla Twojej grupy produktów obowiązuje akt delegowany albo odrębny akt UE wymagający DPP (art. 9 ESPR).

2. Jeśli tak, uzgodnij z dostawcą usług DPP, jak zostanie zarejestrowany identyfikator produktu.

3. Przed importem sprawdź, czy kod towarowy zgłaszany w odprawie jest tym samym, który jest przypisany w rejestrze, bo organy celne porównują identyfikator i kod z danymi w rejestrze (art. 15 ESPR).

Powiązane tematy znajdziesz w dziale zielony ład.

Stan prawny na: 2026-10-31

Podstawa prawna i źródła

• Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2026/1778
• Rozporządzenie (UE) 2024/1781

Najczęściej zadawane pytania

Jak organizacja rejestruje się w centralnym rejestrze DPP?

Przy rejestracji jako podmiot gospodarczy lub dostawca usług DPP wymagany jest dowód tożsamości prawnej: dla podmiotów z UE kwalifikowana pieczęć elektroniczna (QSeal) zgodna z art. 38 rozporządzenia eIDAS (UE) nr 910/2014, a dla podmiotów spoza UE kwalifikowane poświadczenie atrybutów (art. 4 ust. 2, art. 5 i art. 9 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2026/1778). Szczegóły opisuje artykuł rejestr DPP: dowód rejestracji przez QSeal.