KOBiZE i opłata środowiskowa · Pytania i odpowiedzi
Co to jest podmiot gospodarczy? Operator gospodarczy (ESPR) i podmiot korzystający ze środowiska
- Rozporządzenie (UE) 2024/1781 (ESPR) w art. 2 pkt 46 stanowi, że operator gospodarczy to producent, upoważniony przedstawiciel, importer, dystrybutor, dealer i dostawca usług realizacji zamówień (ful…
- Art. 2 pkt 42–45 rozporządzenia (UE) 2024/1781 definiuje cztery role.
- Termin „digital product passport service provider” (dostawca usług cyfrowego paszportu produktu) pojawia się w art. 10, 11 i 72 rozporządzenia (UE) 2024/1781.
Podmiot gospodarczy to w znaczeniu słownikowym osoba fizyczna lub prawna prowadząca na własny rachunek w celach zarobkowych działalność gospodarczą (Słownik języka polskiego PWN). Przepisy prawa używają pokrewnych, odrębnie zdefiniowanych pojęć: operator gospodarczy w rozporządzeniu (UE) 2024/1781 (ESPR) – według art. 2 pkt 46 to producent, upoważniony przedstawiciel, importer, dystrybutor, dealer i dostawca usług realizacji zamówień – oraz podmiot korzystający ze środowiska w ustawie Prawo ochrony środowiska (art. 3 pkt 20).
Co oznacza „operator gospodarczy” w rozporządzeniu ESPR?
Rozporządzenie (UE) 2024/1781 (ESPR) w art. 2 pkt 46 stanowi, że operator gospodarczy to producent, upoważniony przedstawiciel, importer, dystrybutor, dealer i dostawca usług realizacji zamówień (fulfilment service provider). Pełny tekst znajdziesz w rozporządzeniu (UE) 2024/1781 na EUR-Lex.
Jak ESPR definiuje poszczególne role?
Art. 2 pkt 42–45 rozporządzenia (UE) 2024/1781 definiuje cztery role. Dealera i dostawcę usług realizacji zamówień wymienia art. 2 pkt 46 rozporządzenia (UE) 2024/1781 jako elementy pojęcia operatora gospodarczego.
| Rola | Przepis | Co stanowi definicja |
|---|---|---|
| Producent | art. 2 pkt 42 ESPR | definicja w art. 2 pkt 42 rozporządzenia – pełna treść w tekście na EUR-Lex |
| Upoważniony przedstawiciel | art. 2 pkt 43 ESPR | definicja w art. 2 pkt 43 rozporządzenia – pełna treść w tekście na EUR-Lex |
| Importer | art. 2 pkt 44 ESPR | definicja w art. 2 pkt 44 rozporządzenia – pełna treść w tekście na EUR-Lex |
| Dystrybutor | art. 2 pkt 45 ESPR | definicja w art. 2 pkt 45 rozporządzenia – pełna treść w tekście na EUR-Lex |
Czy dostawca cyfrowego paszportu produktu jest operatorem gospodarczym?
Termin „digital product passport service provider” (dostawca usług cyfrowego paszportu produktu) pojawia się w art. 10, 11 i 72 rozporządzenia (UE) 2024/1781. Nie ma on jednak własnej, numerowanej definicji w art. 2 tego rozporządzenia i nie występuje na liście z art. 2 pkt 46. Art. 72 upoważnia Komisję do przyjęcia aktu delegowanego, który ma określić wymogi dla takiego podmiotu; przyjęcia takiego aktu nie potwierdzono. Warto sprawdzić na EUR-Lex, czy akt delegowany na podstawie art. 72 rozporządzenia (UE) 2024/1781 został już przyjęty.
Kto jest podmiotem korzystającym ze środowiska?
Art. 3 pkt 20 ustawy Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647) wymienia:
- lit. a – przedsiębiorca w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców, przedsiębiorca zagraniczny oraz osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego;
- lit. b – jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą w rozumieniu Prawa przedsiębiorców;
- lit. c – osoba fizyczna niebędąca podmiotem z lit. a, korzystająca ze środowiska w zakresie, w jakim korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia.
Warunek pozwolenia dotyczy wyłącznie osoby fizycznej z lit. c. Poza tym zakresem osoba fizyczna nie jest podmiotem korzystającym ze środowiska w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska (art. 3 pkt 20). Definicja w obecnym brzmieniu obowiązuje od 2018-04-30.
Jak ustalić, czy dotyczy to Twojej firmy?
Najpierw ustal, o którym akcie mowa w formularzu lub przepisie. Jeśli o rozporządzeniu ESPR, porównaj rolę firmy z listą ról z art. 2 pkt 42–46 rozporządzenia (UE) 2024/1781 (producent, upoważniony przedstawiciel, importer, dystrybutor, dealer, dostawca usług realizacji zamówień) i sprawdź w tekście na EUR-Lex treść odpowiedniej definicji. Jeśli o ustawie Prawo ochrony środowiska, sprawdź, czy firma jest przedsiębiorcą, rolnikiem prowadzącym działalność wytwórczą albo jednostką organizacyjną niebędącą przedsiębiorcą (art. 3 pkt 20 lit. a i b ustawy Prawo ochrony środowiska). Warto sprawdzić brzmienie art. 3 pkt 20 w aktualnym tekście jednolitym ustawy Prawo ochrony środowiska na eli.gov.pl.
Powiązane materiały: rejestr BDO, odpady i opakowania oraz gospodarka o obiegu zamkniętym.
Stan prawny na: 2026-10-31
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
