Czy zwolnienie z wpisu do rejestru BDO zwalnia też z innych obowiązków BDO

Nie – zwolnienie z wpisu do rejestru BDO nie zwalnia automatycznie z ewidencji odpadów ani ze sprawozdania rocznego. Rejestrację regulują art. 50-51, ewidencję art. 66, a sprawozdawczość art. 73 i 75 ustawy o odpadach. Każdy z tych obowiązków ma własny zakres podmiotowy i własne zwolnienia, więc trzeba sprawdzić go osobno.

Stan prawny na: 2026-10-08

Dlaczego zwolnienie z wpisu nie rozstrzyga reszty obowiązków?

Ustawa o odpadach reguluje trzy odrębne reżimy: rejestrację (art. 50-51), ewidencję odpadów (art. 66) i sprawozdawczość roczną (art. 73 i art. 75). Każdy z nich sam określa, kogo dotyczy, i ma własny katalog zwolnień. Zwolnienie z jednego reżimu nie przenosi się więc na pozostałe.

Podmiot zwolniony z wpisu może zatem nadal podlegać obowiązkowi prowadzenia ewidencji odpadów albo składania sprawozdania, jeśli ciążą one na nim z innego tytułu. Wynika to ze struktury ustawy, a nie z jednego przepisu, który by to wprost stwierdzał. Dlatego przed przyjęciem, że „BDO mnie nie dotyczy”, warto sprawdzić osobno każdy z trzech obowiązków. Opisany tu stan prawny dotyczy dnia 2026-10-08, a przepisy mogą ulec zmianie – warto sprawdzić aktualne brzmienie ustawy przed złożeniem wniosku lub sprawozdania.

Wyjątkiem jest podmiot zwolniony ze wszystkich trzech reżimów naraz. Typowo jest to osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą, która wykorzystuje własne odpady na potrzeby własne. Nie ma ona żadnego z tych obowiązków, ale jest to zbieg trzech odrębnych zwolnień, a nie skutek jednego przepisu.

Kto nie podlega wpisowi do rejestru BDO?

Art. 51 ust. 2 pkt 1-5 ustawy o odpadach (tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1587) wymienia pięć kategorii podmiotów, które nie podlegają wpisowi:

1. osoby fizyczne i jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami, które wykorzystują odpady na potrzeby własne zgodnie z art. 27 ust. 8;

2. podmioty stosujące komunalne osady ściekowe na powierzchni ziemi w zakresie określonym w art. 96 ust. 1 pkt 1-3;

3. podmioty prowadzące nieprofesjonalną zbiórkę odpadów opakowaniowych i artykułów konsumpcyjnych (np. przeterminowanych leków) w ramach akcji zbiórki, a nie jako działalność gospodarczą;

4. podmioty transportujące wyłącznie wytworzone przez siebie odpady;

5. rolnicy gospodarujący na użytkach rolnych o powierzchni poniżej 75 ha, o ile nie podlegają wpisowi z innego tytułu.

Zwolniony jest wyłącznie zakres działalności mieszczący się w tych pięciu kategoriach. Jeśli ten sam podmiot prowadzi równolegle inną działalność, która rodzi obowiązek wpisu na podstawie art. 50, musi się wpisać z tego tytułu. Dotyczy to też rolnika: poniżej 75 ha jest zwolniony tylko wtedy, gdy nie podlega wpisowi z innego tytułu, na przykład z powodu odrębnej działalności gospodarczej objętej art. 50.

Kto prowadzi ewidencję odpadów i kiedy jest od niej zwolnienie?

Ewidencję odpadów reguluje art. 66 ustawy o odpadach, a nie przepisy o rejestrze. Zgodnie z art. 66 ust. 1-3:

• ewidencję odpadów, ilościową i jakościową, zgodnie z katalogiem odpadów, prowadzi na bieżąco posiadacz odpadów (ust. 1);
• gdy wytwórcy odpadów korzystający ze wspólnego lokalu przenieśli odpowiedzialność za wytwarzane odpady na jednego z nich lub na wynajmującego lokal (art. 28 ust. 1), ewidencję wytwarzanych odpadów prowadzi podmiot, na który ją przeniesiono (ust. 2). Takie przeniesienie wymaga umowy pisemnej pod rygorem nieważności (art. 28 ust. 2) i nie jest ogólną możliwością przerzucenia ewidencji na usługodawcę;
• sprzedawca odpadów i pośrednik w obrocie odpadami, którzy nie są posiadaczami odpadów, prowadzą na bieżąco ewidencję wyłącznie odpadów niebezpiecznych (ust. 3).

Ustawa nie określa stałego terminu (na przykład miesięcznego) wpisów do karty ewidencji odpadów. Zwolnienia z ewidencji zawiera art. 66 ust. 4 i 5. Należą do nich wytwórcy odpadów komunalnych oraz rodzaje i ilości odpadów wskazane w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5. Od 1 stycznia 2025 r. jest to rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 5 listopada 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1644), które zastąpiło rozporządzenie z dnia 23 grudnia 2019 r. Jego załącznik podaje limity w Mg na rok osobno dla każdego kodu odpadu i nie obejmuje żadnych odpadów niebezpiecznych. Odpady niebezpieczne podlegają więc ewidencji niezależnie od ilości, chyba że podmiot jest zwolniony na innej podstawie ustawowej.

Ewidencja uproszczona z art. 71 nie jest zwolnieniem, tylko węższą formą: prowadzi się ją wyłącznie z użyciem karty przekazania odpadów (KPO). Zwolnienie z ewidencji z powodu ilości jest odrębnym mechanizmem niż zwolnienie z wpisu z art. 51 ust. 2 – żaden z nich nie wynika z drugiego.

Czy brak odpadów w danym roku zwalnia ze sprawozdania?

Krąg podmiotów składających sprawozdanie określają art. 75 ust. 1 pkt 1-3 (sprawozdanie o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami) oraz art. 73 ust. 1-2 (sprawozdanie o produktach, opakowaniach i o gospodarowaniu odpadami z nich powstającymi). Jest on zdefiniowany czynnościowo – przez to, co podmiot robi, a nie przez sam fakt posiadania wpisu do rejestru.

Podmiot, który w danym roku nie wytworzył odpadów objętych obowiązkiem ewidencji i nie gospodarował odpadami (ani nie wprowadził do obrotu produktów lub opakowań objętych sprawozdaniem), nie musi składać za ten rok żadnego sprawozdania, także zerowego. Decyduje rzeczywisty wynik działalności w danym roku, a nie ciągłość działalności ani status rejestracyjny w BDO. Niektórzy doradcy zalecają mimo to złożenie sprawozdania zerowego jako dowodu należytej staranności przy kontroli – to praktyczna rada, a nie wymóg ustawowy.

Tej zasady nie należy stosować bez sprawdzenia w dwóch sytuacjach:

• podmioty odbierające odpady komunalne – art. 75 ust. 1 pkt 2 wyłącza je z tego reżimu, a ich ewentualny odrębny obowiązek sprawozdawczy może wynikać z innych przepisów, więc zasada braku sprawozdania zerowego nie ma do nich wprost zastosowania;
• posiadacze aktywnego zezwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów, którzy w danym roku nic nie przyjęli – zasada ta nie jest dla nich rozstrzygnięta, bo zezwolenie może rodzić odrębny obowiązek sprawozdawczy niezależny od ilości odpadów.

W obu przypadkach warto potwierdzić obowiązek w urzędzie marszałkowskim właściwym dla miejsca prowadzenia działalności.

Jak sprawdzić trzy obowiązki osobno?

Wynik „zwolniony z rejestracji” odpowiada więc tylko na pierwszy wiersz tabeli.

Jakie są przykłady z praktyki?

• Osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą, która wykorzystuje odpady na potrzeby własne (art. 51 ust. 2 pkt 1), nie podlega wpisowi. Czy ma obowiązek ewidencji lub sprawozdania, wynika z odrębnych przepisów: art. 66 i art. 75.
• Firma, która transportuje wyłącznie odpady wytworzone przez siebie (art. 51 ust. 2 pkt 4), jest zwolniona z wpisu w tym zakresie. Jeśli równolegle prowadzi działalność rodzącą obowiązek wpisu na podstawie art. 50, musi się wpisać z tego tytułu. Ewidencję i sprawozdanie ocenia się jeszcze osobno.
• Mały wprowadzający sprzęt elektryczny i elektroniczny może być zwolniony z opłaty produktowej (art. 76 ust. 1-2 w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym), jeśli do 15 marca każdego roku złoży marszałkowi województwa zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis wraz z wymaganymi informacjami i spełnia unijne warunki dopuszczalności pomocy de minimis. To zwolnienie nie obejmuje jednak rejestracji w BDO (art. 84 tej ustawy) ani rocznego sprawozdania (art. 85) – kolejny przykład, że zwolnienie z jednego obowiązku nie przenosi się na inne.

Co zrobić w praktyce?

1. Ustal, do której z pięciu kategorii z art. 51 ust. 2 należy dana działalność i czy podmiot nie prowadzi równolegle działalności z art. 50, która rodzi obowiązek wpisu.

2. Osobno sprawdź, czy podmiot jest obowiązany do prowadzenia ewidencji (art. 66 ust. 1-3) i czy nie obejmuje go zwolnienie z art. 66 ust. 4 i 5, w tym zwolnienie z rozporządzenia Dz.U. 2024 poz. 1644. Odpady niebezpieczne wymagają ewidencji niezależnie od ilości, chyba że podmiot jest zwolniony na innej podstawie ustawowej.

3. Sprawdź, czy w danym roku powstały odpady, czy podmiot gospodarował odpadami albo wprowadził do obrotu produkty lub opakowania. To rozstrzyga o sprawozdaniu z art. 75 i art. 73.

4. Przy działalności mieszanej, odbieraniu odpadów komunalnych, posiadaniu zezwolenia albo innych wątpliwościach potwierdź zakres obowiązków w urzędzie marszałkowskim.

Więcej o samym rejestrze znajdziesz w dziale BDO, w omówieniu obowiązków w zakresie odpadów i opakowań, w tekście dlaczego rejestracja w BDO jest obowiązkowa oraz ile trwa rejestracja w BDO.

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o odpadach, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1587 – art. 50-51 (rejestracja), art. 66 (ewidencja), art. 73 i 75 (sprawozdawczość).
• Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 5 listopada 2024 r. w sprawie rodzajów i ilości odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów (Dz.U. 2024 poz. 1644), wydane na podstawie art. 66 ust. 5 ustawy o odpadach.
• Ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 573 – art. 2 ust. 3, art. 76, art. 84 i 85.

Najczęściej zadawane pytania

Od jakiej ilości odpadów nie trzeba prowadzić ewidencji?

Granice wskazuje rozporządzenie wydane na podstawie art. 66 ust. 4 pkt 4 i ust. 5 ustawy o odpadach: rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 5 listopada 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1644), obowiązujące od 1 stycznia 2025 r. Jego załącznik podaje limity w Mg na rok osobno dla każdego kodu odpadu, więc trzeba sprawdzić kod, który dotyczy Twoich odpadów. Załącznik nie obejmuje żadnych odpadów niebezpiecznych – podlegają one ewidencji niezależnie od ilości, chyba że podmiot jest zwolniony na innej podstawie ustawowej.

Czy rolnik z gospodarstwem poniżej 75 ha jest zawsze wolny od obowiązków BDO?

Nie. Art. 51 ust. 2 pkt 5 ustawy o odpadach wyłącza z wpisu rolnika gospodarującego na użytkach rolnych poniżej 75 ha tylko wtedy, gdy nie podlega on wpisowi z innego tytułu, na przykład z powodu odrębnej działalności gospodarczej objętej art. 50. To zwolnienie dotyczy wpisu; ewidencję (art. 66) i sprawozdanie (art. 73, art. 75) ocenia się osobno, według ich własnych przesłanek.