Przejdź do treści

KOBiZE i opłata środowiskowa · Pytania i odpowiedzi

Czym różni się obowiązek PRTR od obowiązku raportowania do KOBiZE?

Opracowanie: Redakcja Rozliczenia ŚrodowiskoweAktualizacja: 4 min czytania

PRTR (Krajowy Rejestr Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń) i KOBiZE (roczny raport do Krajowej bazy) to nie jest ten sam obowiązek. Różnią się trzema rzeczami: organem, do którego trafia sprawozdanie, kręgiem podmiotów i terminem. PRTR składa wąska grupa dużych instalacji do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska do 31 marca. Raport do Krajowej bazy składa każdy podmiot, którego działalność powoduje emisje, do końca lutego.

Stan prawny na: 2026-10-02

Porównanie w jednej tabeli

Element PRTR Raport do Krajowej bazy (KOBiZE)
Podstawa prawna art. 236a–236d Prawa ochrony środowiska oraz rozporządzenie (WE) nr 166/2006 art. 7 ustawy z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji
Do kogo trafia wojewódzki inspektor ochrony środowiska, dalej Główny Inspektor Ochrony Środowiska Krajowa baza prowadzona przez Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami
Kto składa prowadzący instalacje z załącznika I do rozporządzenia 166/2006, którzy przekraczają progi wydajności oraz progi uwolnień i transferów z załącznika II każdy podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje — bez progu ilościowego
Termin do 31 marca roku następującego po roku sprawozdawczym do końca lutego roku następnego
Sankcja za brak sprawozdania administracyjna kara pieniężna wymierzana przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (art. 236d Prawa ochrony środowiska) ustawa z 2009 r. nie przewiduje kary za niezłożenie raportu

Tabela: różnice między obowiązkiem PRTR a rocznym raportem do Krajowej bazy; podstawa: art. 236a–236d ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. — Prawo ochrony środowiska oraz art. 7 ustawy z dnia 17 lipca 2009 r.

Różna podstawa prawna i inny organ

PRTR działa na podstawie Działu IVA Prawa ochrony środowiska (art. 236a–236d), wykonującego unijne rozporządzenie (WE) nr 166/2006 (E-PRTR). Sprawozdanie trafia do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (WIOŚ), który przekazuje zbiorcze dane Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska, a ten raportuje do Komisji Europejskiej.

Raport KOBiZE ma podstawę w odrębnej ustawie z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji. Trafia bezpośrednio do Krajowej bazy prowadzonej przez Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami (Instytut Ochrony Środowiska-PIB). Więcej o samej instytucji: czym jest KOBiZE i jaki raport prowadzi.

Różny krąg podmiotów

PRTR dotyczy wyłącznie prowadzących instalacje z rodzajów działalności wymienionych w załączniku I do rozporządzenia 166/2006, którzy przekraczają zarówno progi wydajności z tego załącznika, jak i progi wielkości uwolnień lub transferów zanieczyszczeń z załącznika II. Oba warunki muszą być spełnione jednocześnie, dlatego obowiązek obejmuje stosunkowo niewiele zakładów.

Raport do Krajowej bazy dotyczy każdego podmiotu korzystającego ze środowiska, którego działalność powoduje emisje, bez żadnego progu ilościowego. Obejmuje więc także małe firmy — patrz kto jest zwolniony z obowiązku raportowania do KOBiZE.

Czy złożenie jednego zwalnia z drugiego?

Nie. Jedyny punkt styku między systemami jest administracyjny: Krajowy Ośrodek przekazuje ministrowi właściwemu do spraw klimatu dane potrzebne do unijnego sprawozdania z dyrektywy o emisjach przemysłowych (IED), a Główny Inspektor Ochrony Środowiska włącza te dane do własnego sprawozdania do Komisji Europejskiej. To przepływ danych między instytucjami. Podmiot, który spełnia progi PRTR, składa oba sprawozdania, do dwóch różnych organów, w dwóch różnych terminach.

Przykład: dwa zakłady, różne obowiązki

Pierwszy zakład to firma usługowa, której działalność powoduje emisje, na przykład z kotła i z samochodów. Składa raport do Krajowej bazy niezależnie od skali. PRTR dotyczy jej tylko wtedy, gdy jej rodzaj działalności jest wymieniony w załączniku I do rozporządzenia 166/2006 i gdy przekracza progi — jeśli jej działalności w załączniku I nie ma, sprawozdania PRTR nie składa. Drugi zakład to duża instalacja przemysłowa, której rodzaj działalności jest wymieniony w załączniku I i która przekracza progi wydajności oraz progi uwolnień z załącznika II. Składa oba dokumenty: raport do Krajowej bazy do końca lutego i sprawozdanie PRTR do WIOŚ do 31 marca. O tym, do której grupy należy konkretny zakład, rozstrzyga porównanie jego działalności z załącznikami rozporządzenia, a nie wielkość firmy.

Co zrobić teraz?

  1. Sprawdź, czy rodzaj Twojej działalności jest wymieniony w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 166/2006.
  2. Jeśli tak, porównaj wydajność instalacji z progami z tego załącznika, a wielkość uwolnień i transferów z progami z załącznika II.
  3. Niezależnie od wyniku złóż raport do Krajowej bazy, jeżeli Twoja działalność powoduje emisje.

Zakres raportu do Krajowej bazy opisujemy też w tekście od kiedy powstaje obowiązek złożenia raportu KOBiZE, a pozostałe materiały znajdziesz w centrum wiedzy o KOBiZE.

Najczęściej zadawane pytania

Czy każda firma składająca raport KOBiZE składa też PRTR?

Nie. PRTR dotyczy tylko instalacji z załącznika I do rozporządzenia 166/2006, które przekraczają progi z załączników I i II.

Czy sprawozdanie PRTR zastępuje raport do Krajowej bazy?

Nie. To dwa odrębne obowiązki wobec różnych organów.

Który termin jest wcześniejszy?

Raport do Krajowej bazy — do końca lutego. Sprawozdanie PRTR — do 31 marca.

Podstawa prawna i źródła