Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi
Co to jest wykonawca w odpadach?
- Według ustawy o odpadach wytwórcą odpadów jest każdy, czyja działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
- Art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach stanowi, że posiadaczem odpadów jest wytwórca odpadów albo osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, które są…
- Istnieją dwa przypadki brzegowe, oba wynikają z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach.
Wykonawca, czyli podmiot świadczący usługę budowy, rozbiórki, remontu, czyszczenia zbiorników lub urządzeń, sprzątania, konserwacji albo napraw, jest wytwórcą odpadów powstających przy tej usłudze, chyba że umowa stanowi inaczej (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Definicja posiadacza odpadów obejmuje wytwórcę odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach).
Kogo przepisy traktują jak wykonawcę usługi, z której powstają odpady?
Według ustawy o odpadach wytwórcą odpadów jest każdy, czyja działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Ten sam przepis dodaje regułę dla usług. Wytwórcą odpadów powstających w wyniku usług w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Chodzi o usługodawcę wykonującego prace u klienta, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
Firma remontowa, która wykonuje prace u klienta, jest więc wytwórcą odpadów z tych prac, o ile umowa nie stanowi inaczej (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
Jak to wygląda w różnych sytuacjach?
| Sytuacja | Kto jest wytwórcą odpadów | Podstawa |
|---|---|---|
| Usługa z katalogu (budowa, rozbiórka, remont, czyszczenie zbiorników lub urządzeń, sprzątanie, konserwacja, naprawy), umowa nie mówi nic innego | Podmiot świadczący usługę | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
| Usługa z katalogu, umowa wskazuje innego wytwórcę (np. zleceniodawcę) | Strona wskazana w umowie | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
| Usługa spoza katalogu | Ten, czyja działalność powoduje powstanie odpadów | art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach |
Czym różni się wytwórca od posiadacza odpadów?
Art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach stanowi, że posiadaczem odpadów jest wytwórca odpadów albo osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, które są w posiadaniu odpadów. Ten sam przepis wprowadza domniemanie: władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości (art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach).
Usługodawca, który jest wytwórcą odpadów z usługi, mieści się więc w definicji posiadacza, bo art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach obejmuje w niej wytwórcę odpadów. Szerzej o odpadach piszemy w artykule odpady i opakowania.
Kiedy wykonawca nie jest wytwórcą odpadów?
Istnieją dwa przypadki brzegowe, oba wynikają z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach.
- Umowa wskazuje kogoś innego. Przepis dopuszcza, by umowa o świadczenie usługi stanowiła inaczej, na przykład uznała za wytwórcę zleceniodawcę (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Warto sprawdzić w umowie z klientem, czy zawiera takie postanowienie, zanim uznasz odpady za swoje.
- Usługa spoza katalogu. Reguła dla usługodawcy dotyczy tylko wymienionych usług. W innych przypadkach wytwórcę ustala się według ogólnej definicji, czyli według tego, czyja działalność powoduje powstanie odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach nie rozstrzyga, czy usługodawca musi mieć wpis do BDO. To odrębna kwestia, którą regulują art. 49–51 ustawy o odpadach oraz zwolnienia z ewidencji.
Co zrobić teraz?
1. Ustal, czy twoja usługa należy do katalogu z art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach: budowa, rozbiórka, remont obiektów, czyszczenie zbiorników lub urządzeń, sprzątanie, konserwacja, naprawy.
2. Przeczytaj umowę z klientem i sprawdź, czy wskazuje innego wytwórcę odpadów.
3. Jeśli usługa nie mieści się w katalogu, oceń, czyja działalność powoduje powstawanie odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach).
4. Obowiązki w BDO sprawdź odrębnie, zaczynając od artykułu o rejestrze BDO. Zasady prowadzenia ewidencji opisuje tekst co to jest ewidencja odpadów.
Stan prawny na: 2026-10-22
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
