BDO · Pytania i odpowiedzi
Co to jest inwestor w BDO?
- Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach, który rozstrzyga o wytwórcy, nie używa pojęcia „inwestor”.
- Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach określa wytwórcę jako każdego, którego działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów (pierwotny wytwórca).
- Art. 27 ust. 1 ustawy o odpadach nakłada na wytwórcę obowiązek gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami.
Inwestor to w umowach zwykle zleceniodawca prac, np. budowy lub remontu, a ustawa o odpadach nie czyni go automatycznie wytwórcą odpadów. Według art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach wytwórcą odpadów z usług budowy, rozbiórki czy remontu obiektów jest podmiot świadczący usługę, chyba że umowa stanowi inaczej.
Czy inwestor jest wytwórcą odpadów?
Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach, który rozstrzyga o wytwórcy, nie używa pojęcia „inwestor”. Mówi o podmiocie świadczącym usługę i o umowie o świadczenie usługi. Dlatego rolę inwestora trzeba ocenić przez pryzmat tego przepisu, a nie samej nazwy z umowy.
Według art. 3 ust. 1 pkt 32 wytwórcą odpadów powstających przy usługach budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę. Wyjątek: umowa o świadczenie usługi może stanowić inaczej, np. wskazać jako wytwórcę zleceniodawcę.
W praktyce oznacza to, że inwestor, który zlecił remont wykonawcy i nie przejął w umowie roli wytwórcy, co do zasady nie jest wytwórcą odpadów z tych prac (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Jest nim wykonawca. Jeśli umowa przypisuje rolę wytwórcy inwestorowi, to on nim jest.
Kim jest wytwórca odpadów według ustawy?
Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach określa wytwórcę jako każdego, którego działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów (pierwotny wytwórca). Wytwórcą jest też każdy, kto przeprowadza wstępną obróbkę, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu odpadów.
Reguła o usługodawcy dotyczy wyłącznie wymienionych w przepisie usług. Przy pracach spoza tego katalogu wytwórcę ustala się według ogólnej definicji z art. 3 ust. 1 pkt 32, czyli według tego, czyja działalność powoduje powstanie odpadów. Inwestor wykonujący prace własnymi siłami może więc być wytwórcą, bo to jego działalność powoduje powstanie odpadów.
Posiadacz odpadów to pojęcie nadrzędne, a wytwórca jest jednym z jego rodzajów (art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach).
Jakie role rozróżnia ustawa o odpadach?
| Rola | Kogo dotyczy | Podstawa |
|---|---|---|
| Wytwórca odpadów | Podmiot, którego działalność powoduje powstawanie odpadów; przy usługach budowlano-remontowych usługodawca, chyba że umowa stanowi inaczej | art. 3 ust. 1 pkt 32 |
| Posiadacz odpadów | Wytwórca lub inny podmiot będący w posiadaniu odpadów | art. 3 ust. 1 pkt 19 |
| Zbierający / przetwarzający | Gromadzenie odpadów przed transportem oraz odzysk i unieszkodliwianie | art. 3 ust. 1 pkt 34 i 21, art. 75 ust. 1 pkt 2 |
| Transportujący, sprzedawca, pośrednik | Mieszczą się w „gospodarowaniu odpadami”, ale nie są wprost wymienieni w art. 75 ust. 1 jako samodzielny tytuł sprawozdawczy | art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 75 ust. 1 |
Rola zbierającego lub przetwarzającego wynika z definicji art. 3 ust. 1 pkt 34 i 21 ustawy o odpadach, czyli z faktycznie prowadzonej działalności, a nie z samego bycia inwestorem.
Komu inwestor może przekazać odpady?
Art. 27 ust. 1 ustawy o odpadach nakłada na wytwórcę obowiązek gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami. Zgodnie z art. 27 ust. 2 wytwórca lub inny posiadacz może zlecić ten obowiązek wyłącznie podmiotom, które mają zezwolenie na zbieranie lub przetwarzanie odpadów. Mogą to być też podmioty z innym tytułem wymienionym w tym przepisie, np. koncesją na podziemne składowanie odpadów, albo wpisem do rejestru BDO w zakresie art. 50 ust. 1 pkt 5.
Katalog nie ma zastosowania, gdy działalność odbiorcy nie wymaga decyzji ani wpisu do rejestru (końcowa klauzula art. 27 ust. 2). Przed przekazaniem odpadów warto sprawdzić u odbiorcy, jakie zezwolenie, decyzję lub jaki wpis do rejestru posiada w rozumieniu art. 27 ust. 2.
Czy inwestor musi prowadzić ewidencję odpadów?
Zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy o odpadach ewidencję odpadów prowadzi na bieżąco posiadacz odpadów. Ustawa nie określa stałego terminu wpisów do karty ewidencji odpadów. Dawny wymóg wpisu po zakończeniu miesiąca (art. 70 ust. 2) uchylono z dniem 1 stycznia 2020 r.
Art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o odpadach odnosi się do wytwórcy obowiązanego do prowadzenia ewidencji odpadów, a nie do każdego posiadacza. Czy konkretny wytwórca, wykonawca albo inwestor, jest do niej obowiązany, ocenia się według art. 66.
Od obowiązku ewidencji są wyjątki z art. 66 ust. 4-5, m.in. dla wytwórców odpadów komunalnych i dla odpadów budowlanych osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami. Uproszczoną ewidencję z użyciem KPO przewiduje art. 71, np. do 100 kg rocznie odpadów niebezpiecznych lub do 5 Mg rocznie innych. Czy wykonawca musi mieć wpis do BDO, wynika z art. 49-51 i ze zwolnień z ewidencji, a nie z art. 3 ust. 1 pkt 32. Więcej o ewidencji w artykule Co to jest ewidencja odpadów?.
Co zrobić teraz?
1. Sprawdź w umowie z wykonawcą, czy zawiera postanowienie o tym, kto jest wytwórcą odpadów. Jeśli go nie ma, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 32 wytwórcą przy usługach budowlano-remontowych jest wykonawca.
2. Jeśli inwestor ma być wytwórcą albo wykonuje prace sam, ustal swoje obowiązki z art. 66 ust. 1 oraz zwolnienia z art. 66 ust. 4-5 i art. 71.
3. Przed przekazaniem odpadów warto sprawdzić u odbiorcy, jaką decyzję lub jaki wpis posiada zgodnie z art. 27 ust. 2.
Więcej o rolach w systemie znajdziesz w dziale o BDO oraz w przeglądzie odpadów i opakowań. Treść przepisów jest dostępna w ustawie o odpadach (Dz.U. 2026 poz. 1328).
Stan prawny na: 2026-10-24
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
