Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi
Kiedy gabinet musi zlecić odbiór odpadów medycznych?
- Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach wytwórca odpadów jest obowiązany do gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami.
- Art. 27 ust. 2 pkt 1-3 ustawy o odpadach wylicza podmioty, którym wytwórca lub inny posiadacz odpadów może zlecić gospodarowanie odpadami.
- Art. 95 ust. 2 ustawy o odpadach stanowi, że zakaźne odpady medyczne lub zakaźne odpady weterynaryjne unieszkodliwia się przez termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów niebezpiecznych.
Gabinet jako wytwórca odpadów medycznych odpowiada za gospodarowanie nimi (art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach). Art. 27 tej ustawy nie wskazuje terminu ani częstotliwości odbioru, tylko to, komu wolno go zlecić. Jeśli gabinet zleca odbiór, może to zrobić wyłącznie podmiotowi z uprawnieniami z art. 27 ust. 2 tej ustawy, na przykład z zezwoleniem na zbieranie lub przetwarzanie odpadów, chyba że działalność odbiorcy nie wymaga decyzji ani wpisu do rejestru. Zakaźne odpady medyczne unieszkodliwia się przez termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów niebezpiecznych (art. 95 ust. 2 ustawy o odpadach).
Kiedy gabinet odpowiada za odpady medyczne?
Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach wytwórca odpadów jest obowiązany do gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami. Gabinet, który wytwarza odpady medyczne, jest ich wytwórcą, więc ten obowiązek spoczywa na nim.
Art. 27 ust. 2 ustawy o odpadach stanowi, że wytwórca lub inny posiadacz odpadów może zlecić wykonanie tego obowiązku wyłącznie podmiotom z odpowiednimi uprawnieniami. Przepis określa, komu wolno zlecić gospodarowanie odpadami. Nie wskazuje terminu ani częstotliwości odbioru, dlatego harmonogram odbiorów warto ustalić w umowie z odbiorcą.
Którym podmiotom wolno zlecić odbiór odpadów?
Art. 27 ust. 2 pkt 1-3 ustawy o odpadach wylicza podmioty, którym wytwórca lub inny posiadacz odpadów może zlecić gospodarowanie odpadami. Uprawnienia te są alternatywne (łączy je spójnik „lub”).
| Punkt art. 27 ust. 2 | Czym musi dysponować odbiorca |
|---|---|
| pkt 1 | zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów |
| pkt 2 | koncesja na podziemne składowanie odpadów, pozwolenie zintegrowane, decyzja zatwierdzająca program gospodarowania odpadami wydobywczymi, zezwolenie na prowadzenie obiektu unieszkodliwiania odpadów wydobywczych lub wpis do rejestru działalności regulowanej w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości (na podstawie odrębnych przepisów) |
| pkt 3 | wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 5 ustawy |
Art. 27 ust. 2 kończy się zastrzeżeniem: powyższy katalog nie ma zastosowania, jeśli dana działalność nie wymaga uzyskania decyzji lub wpisu do rejestru. Wpis do rejestru z pkt 3 jest więc jedną z alternatyw, a nie jedynym wymaganym uprawnieniem. Odesłanie z pkt 3 do art. 50 ust. 1 pkt 5 czyta się według aktualnego brzmienia art. 50. Więcej o rejestrze znajdziesz w artykule o rejestrze BDO.
Jak unieszkodliwia się zakaźne odpady medyczne?
Art. 95 ust. 2 ustawy o odpadach stanowi, że zakaźne odpady medyczne lub zakaźne odpady weterynaryjne unieszkodliwia się przez termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów niebezpiecznych. Przepis obowiązuje w tym brzmieniu od 2013-01-23.
Przy odpadach zakaźnych warto zapytać odbiorcę, do jakiej spalarni odpadów niebezpiecznych trafią odpady. Szczegóły dla praktyk znajdziesz w tekście o odpadach w gabinecie weterynaryjnym i stomatologicznym.
Od kiedy gabinet jest zwolniony z odpowiedzialności?
Art. 27 ust. 5 ustawy o odpadach stanowi, że wytwórca zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych jest zwolniony z odpowiedzialności za zbieranie lub przetwarzanie tych odpadów z chwilą dokonania ich unieszkodliwienia przez następnego posiadacza odpadów. Unieszkodliwienie musi polegać na termicznym przekształceniu w spalarni odpadów niebezpiecznych.
Przepis wiąże zwolnienie z chwilą unieszkodliwienia odpadów przez następnego posiadacza, a nie z chwilą ich przekazania odbiorcy. Gdy odbiorca korzysta z podwykonawcy, pomocny będzie artykuł o dokumentowaniu odbioru przy przewoźniku podwykonawcy.
Jakie są wyjątki?
- Art. 27 ust. 2 ustawy o odpadach: katalog uprawnień z pkt 1-3 nie ma zastosowania, gdy działalność odbiorcy nie wymaga decyzji ani wpisu do rejestru.
- Art. 27 ust. 5 ustawy o odpadach: zwolnienie z odpowiedzialności dotyczy zakaźnych odpadów medycznych i zakaźnych odpadów weterynaryjnych unieszkodliwionych przez termiczne przekształcenie w spalarni odpadów niebezpiecznych. Przy innych odpadach zwolnienie nie wynika z tego przepisu.
- Zasady dla osób fizycznych i jednostek niebędących przedsiębiorcami, które odzyskują odpady na potrzeby własne (art. 27 ust. 8-10 ustawy o odpadach), wykraczają poza ten tekst.
Co zrobić w praktyce?
1. Warto sprawdzić w umowie i w dokumentach odbiorcy, czy ma zezwolenie na zbieranie lub przetwarzanie odpadów albo inne uprawnienie z art. 27 ust. 2 ustawy o odpadach.
2. Warto zapytać odbiorcę, czy zakaźne odpady medyczne trafiają do termicznego przekształcenia w spalarni odpadów niebezpiecznych (art. 95 ust. 2 ustawy o odpadach).
3. Wybór odbiorcy i sprawdzenie jego uprawnień warto zrobić przed przekazaniem odpadów, ponieważ art. 27 ust. 2 ustawy o odpadach dopuszcza zlecenie gospodarowania odpadami wyłącznie uprawnionym podmiotom.
Przykładowo: gabinet stomatologiczny, który wytwarza zakaźne odpady medyczne, może przed podpisaniem umowy poprosić odbiorcę o kopię zezwolenia na zbieranie lub przetwarzanie odpadów albo dokumentu potwierdzającego inne uprawnienie z art. 27 ust. 2. Ogólne tło znajdziesz w dziale odpady i opakowania.
Stan prawny na: 2026-11-02
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
