Czy opakowania transportowe, takie jak palety i folie, wprowadzane razem z towarem podlegają rozliczeniu?

Tak, palety i folie wysyłane z towarem są opakowaniami w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o opakowaniach, więc co do zasady podlegają rozliczeniu. Rozliczenie dotyczy jednak firmy, która jest wprowadzającym produkty w opakowaniach, i obejmuje ewidencję masy opakowań (art. 22 ust. 1) oraz obowiązek recyklingu (art. 17 ust. 1 i art. 20 ust. 1). Wyjątkiem jest wyrób wymieniony w art. 3 ust. 2 pkt 1, a obowiązek recyklingu nie dotyczy firmy, której opakowania nie przekroczyły w roku 1 Mg.

Dlaczego paleta i folia stretch są opakowaniami?

Definicja z art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nie wylicza rodzajów opakowań. Opakowaniem jest wyrób, także bezzwrotny, wykonany z jakiegokolwiek materiału, przeznaczony do przechowywania, ochrony, przewozu, dostarczania lub prezentacji produktów, od surowców do towarów przetworzonych. Liczy się więc funkcja wyrobu, a nie jego nazwa ani to, czy klient widzi go na półce.

Paleta, na której towar jedzie do odbiorcy, i folia, która go zabezpiecza, spełniają funkcje ochrony i przewozu. Z definicji wynika zatem wniosek, że opakowania transportowe nie są wyłączone z rozliczenia tylko dlatego, że nie trafiają do konsumenta. Jest to wniosek z ogólnej definicji, a nie osobny przepis o paletach.

Kiedy wyrób nie jest opakowaniem?

Art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy uznaje za opakowanie wyrób spełniający funkcje z ust. 1, z jednym wyłączeniem. Nie jest opakowaniem wyrób, którego wszystkie elementy są przeznaczone do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia, który stanowi integralną część produktu i jest niezbędny do przechowywania, utrzymywania lub zabezpieczania produktu w całym cyklu i okresie jego funkcjonowania. Warunki trzeba spełnić łącznie. Zwykła paleta i owinięcie z folii stretch, które po rozpakowaniu dostawy się wyrzuca albo odsyła, tych warunków co do zasady nie spełniają, bo nie są integralną częścią produktu.

Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 3 za opakowanie uważa się także część składową opakowania oraz złączony z nim element pomocniczy, o ile spełniają funkcje opakowania. Taśma lub narożniki spinające ładunek na palecie mogą więc być oceniane razem z nią.

Kogo dotyczy rozliczenie?

Obowiązek recyklingu z art. 17 ust. 1 spoczywa na wprowadzającym produkty w opakowaniach. Według art. 8 pkt 23 ustawy jest to przedsiębiorca wprowadzający do obrotu produkty w opakowaniach, między innymi pod własnym znakiem, pakujący cudzy produkt albo importer i dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia (art. 8 pkt 24). Moment wprowadzenia do obrotu określa art. 9 ust. 1-3: jest to dzień wydania towaru z magazynu lub przekazania go osobie trzeciej, a przy imporcie dzień przywozu. Ciężar dowodu daty spoczywa na przedsiębiorcy. Jeżeli wysyłasz towar na paletach i w folii, masz więc wprowadzone opakowania transportowe w tym samym momencie co towar. Kto natomiast sam wytwarza albo sprowadza puste opakowania, takie jak palety czy folie, może być wprowadzającym opakowania (art. 8 pkt 22) – to odrębna rola z własnym tytułem do wpisu w BDO, a obowiązek recyklingu spoczywa na wprowadzającym produkty w opakowaniach (art. 8 pkt 23).

Ewidencja z art. 22 ust. 1 obejmuje masę opakowań, w których wprowadzono produkty do obrotu w danym roku, a zawarte w niej informacje trzeba przechowywać 5 lat od końca roku, którego dotyczą (art. 22 ust. 2). Brak ewidencji nie zwalnia z obowiązku: masę i rodzaj opakowań ustala wtedy marszałek albo WIOS, w razie braku danych szacunkowo (art. 22 ust. 1d-1e i art. 23 ust. 2), zwykle z gorszym skutkiem dla firmy.

Jakie poziomy recyklingu dotyczą palet i folii?

Poziom liczy się osobno dla każdego rodzaju materiału. Jest to masa odpadów opakowaniowych poddanych recyklingowi w danym roku podzielona przez masę opakowań wprowadzonych w roku poprzednim (art. 20 ust. 2). Załącznik nr 1 do ustawy wskazuje poziomy, które obowiązują co najmniej w kolejnych latach:

Podstawą tabeli jest art. 20 ust. 1 i Załącznik nr 1. Dla poszczególnych lat do 2030 r. roczne poziomy określa rozporządzenie wydane na podstawie art. 20 ust. 6 (Dz.U. 2021 poz. 2375), więc w danym roku sprawdź jego tabelę, a nie samą kolumnę załącznika. Poziom opakowań wielomaterialowych ustalają przepisy wydane na podstawie art. 25 ust. 4. Wprowadzający środki niebezpieczne w opakowaniach ma dodatkowo odrębny obowiązek z art. 18.

Obowiązek można wykonać samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań (art. 17 ust. 1). Samodzielnie wolno liczyć wyłącznie odpady tego samego rodzaju i w tej samej masie, wytworzone przez siebie albo zebrane od innych posiadaczy.

Kiedy firma jest zwolniona z recyklingu?

Wprowadzający, który w roku kalendarzowym wprowadził opakowania o łącznej masie nieprzekraczającej 1 Mg, nie podlega m.in. wymaganym poziomom recyklingu i opłacie produktowej (art. 6 ust. 3 i art. 7 ustawy). Warunkiem jest złożenie marszałkowi województwa do 15 marca każdego roku, przez BDO, zaświadczeń lub oświadczenia o pomocy de minimis. Zwolnienie nie obejmuje wpisu do rejestru BDO (art. 10) ani rocznego sprawozdania. Przed złożeniem dokumentów warto sprawdzić w BDO, czy limit pomocy de minimis nie został już wykorzystany, bo jego przekroczenie oznacza brak zwolnienia.

Czy zmieniają się zasady dla opakowań transportowych w UE?

Tak. Rozporządzenie (UE) 2025/40 (PPWR) w art. 24 ust. 1 przewiduje, że opakowania zbiorcze, transportowe i do e-commerce nie mogą mieć więcej niż 50% pustej przestrzeni. Limit zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2030 r. albo 3 lata po wejściu w życie odpowiedniego aktu wykonawczego, jeśli to nastąpi później. Metodę obliczania wskaźnika ma ustalić akt wykonawczy Komisji do 12 lutego 2028 r., więc do tego czasu nie ma jednolitej metody liczenia. Ten limit dotyczy wyłącznie opakowań zbiorczych, transportowych i do e-commerce, a nie opakowań jednostkowych.

Przykład: hurtownia wysyłająca towar na paletach

Hurtownia sprzedaje pod własnym znakiem karton z towarem. Do klienta wysyła 10 kartonów na palecie drewnianej, owiniętych folią stretch. W ewidencji ujmuje masę kartonu (papier i tektura), palety (drewno) i folii (tworzywa sztuczne) osobno, bo poziomy recyklingu różnią się dla każdego materiału. Gdy suma wszystkich opakowań w roku nie przekroczyła 1 Mg, hurtownia może skorzystać ze zwolnienia z recyklingu pod warunkiem złożenia dokumentów do 15 marca. Gdy przekroczyła, ujmuje masę każdego materiału i zapewnia recykling bezpośrednio albo przez organizację odzysku.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, czy jesteś wprowadzającym produkty w opakowaniach (art. 8 pkt 23).

2. Rozdziel masę palet, folii i kartonów według materiału i zapisz ją w ewidencji (art. 22 ust. 1).

3. Porównaj roczną masę opakowań z progiem 1 Mg (art. 6 ust. 3).

4. Wybierz sposób wykonania recyklingu: samodzielnie albo przez organizację odzysku (art. 17 ust. 1).

5. Przy nietypowym ładunku, na przykład palecie wymienianej z odbiorcą, sprawdź w tekście ustawy, czy nie wchodzi wyłączenie z art. 3 ust. 2 pkt 1.

Szersze tło znajdziesz w działach odpady i opakowania oraz BDO. Pojęcie opisuje tekst Co to jest wprowadzenie do obrotu?, a pokrewne sytuacje omawiamy w artykułach Paleta sprzedawana razem z towarem: opakowanie czy osobny towar?, Importuję towar już zapakowany przez producenta. Kto jest wprowadzającym opakowania w Polsce? i Klient zwrócił towar w opakowaniu. Czy odejmuję je od wprowadzonych?.

Stan prawny na: 2026-10-31

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619) – art. 3 ust. 1-2 (definicja opakowania), art. 6-10, art. 17-23 (recykling, ewidencja)
• Rozporządzenie (UE) 2025/40 – art. 24 ust. 1 (pusta przestrzeń w opakowaniach zbiorczych, transportowych i e-commerce)

Najczęściej zadawane pytania

Co ustawa uznaje za opakowanie?

Opakowaniem jest wyrób, także bezzwrotny, wykonany z dowolnego materiału i przeznaczony do przechowywania, ochrony, przewozu, dostarczania lub prezentacji produktów (art. 3 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). O tym, czy wyrób jest opakowaniem, decyduje więc jego funkcja, a nie nazwa.

Czy każda paleta lub folia jest opakowaniem?

Nie, jeśli wszystkie elementy wyrobu są przeznaczone do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia, wyrób stanowi integralną część produktu i jest niezbędny do jego przechowywania, utrzymywania lub zabezpieczania w całym cyklu funkcjonowania (art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Przed zaliczeniem takiego wyrobu do wyłączeń warto sprawdzić w tekście ustawy, czy spełnia wszystkie te warunki łącznie.

Kogo dotyczy obowiązek recyklingu opakowań?

Wprowadzającego produkty w opakowaniach. Obowiązek ma ten, kto realnie wprowadza produkty w opakowaniach do obrotu, a jego roczna masa opakowań przekracza 1 Mg (art. 17 ust. 1 i art. 20 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Firma, która wprowadza mniej, może skorzystać ze zwolnienia z art. 6 ust. 3 i art. 7, ale nadal musi mieć wpis w BDO.