KOBiZE i opłata środowiskowa · Pytania i odpowiedzi
Do kiedy płaci się opłatę za korzystanie ze środowiska?
Opłatę za korzystanie ze środowiska za dany rok kalendarzowy płaci się do 31 marca roku następnego (art. 285 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, POŚ). Naliczasz ją według stawek obowiązujących w okresie, w którym korzystałeś ze środowiska (art. 285 ust. 1 POŚ). W tym samym terminie składasz wykaz, z zastrzeżeniem progu 100 zł z art. 289 ust. 1 POŚ (art. 286 ust. 1 POŚ).
Jaki termin obowiązuje i co z niego wynika?
Zgodnie z art. 285 ust. 2 POŚ podmiot korzystający ze środowiska wnosi opłatę za dany rok kalendarzowy do dnia 31 marca następnego roku. Według art. 285 ust. 1 POŚ opłatę ustala się według stawek obowiązujących w okresie, w którym korzystanie ze środowiska miało miejsce, a nie według stawek z dnia zapłaty. Takie brzmienie art. 285 ust. 2 obowiązuje od 1 stycznia 2013 r. Źródło: tekst jednolity ustawy Prawo ochrony środowiska, Dz.U. 2025 poz. 647.
Przykład: za rok 2026 stosujesz stawki obowiązujące w 2026 r., a wpłatę wykonujesz najpóźniej 31 marca 2027 r. (art. 285 ust. 1 i 2 POŚ).
Czy wpłata i wykaz mają ten sam termin?
Tak. Art. 286 ust. 1 POŚ stanowi, że podmiot korzystający ze środowiska przedkłada marszałkowi województwa wykazy „w terminie, o którym mowa w art. 285 ust. 2”, z zastrzeżeniem art. 289 ust. 1. Zapłata i złożenie wykazu mają więc jeden wspólny termin: 31 marca roku następnego (art. 285 ust. 2 i art. 286 ust. 1 POŚ).
| Obowiązek | Termin | Podstawa |
|---|---|---|
| Wpłata opłaty za rok kalendarzowy | 31 marca roku następnego | art. 285 ust. 2 POŚ |
| Złożenie wykazu marszałkowi województwa | 31 marca roku następnego | art. 286 ust. 1 POŚ |
Kto ustala kwotę i komu się płaci?
Art. 284 ust. 1 POŚ stanowi, że podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego. W praktyce oznacza to, że nie czekasz na decyzję ani wezwanie urzędu: obliczenie i wpłata należą do Ciebie. Kto jest „podmiotem korzystającym ze środowiska”, wyjaśnia art. 3 pkt 20 POŚ. Są to przedsiębiorcy (w tym zagraniczni) i osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie, jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami oraz osoby fizyczne, ale tylko w zakresie, w jakim ich korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia (art. 3 pkt 20 lit. a-c POŚ). Podstawy opłaty opisuje artykuł co to jest opłata za korzystanie ze środowiska.
Kiedy nie trzeba płacić ani składać wykazu?
Art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ stanowi, że nie wnosi się opłat z tytułu tych rodzajów korzystania ze środowiska spośród wymienionych w art. 273 ust. 1, których roczna wysokość wnoszona na rachunek urzędu marszałkowskiego nie przekracza 800 zł. Opłata równa dokładnie 800 zł również nie jest wnoszona. Art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ dodaje, że jeśli roczna opłata z tytułu każdego z tych rodzajów korzystania nie przekracza 100 zł, nie przedkłada się także wykazów z art. 286 ust. 1. Oba progi liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania, a nie łącznie (art. 289 ust. 1 POŚ). Art. 289 ust. 2 POŚ stanowi ponadto: „Sejmik województwa może, w drodze aktu prawa miejscowego, uchwalić podwyższenie kwoty, o której mowa w ust. 1, jednak nie więcej niż do 50%.” Szczegóły: kiedy nie trzeba płacić opłaty.
| Roczna opłata za dany rodzaj korzystania | Wpłata | Wykaz |
|---|---|---|
| do 100 zł włącznie | nie (art. 289 ust. 1 zd. 1) | nie (art. 289 ust. 1 zd. 2) |
| powyżej 100 zł do 800 zł włącznie | nie (art. 289 ust. 1 zd. 1) | w praktyce tak, bo próg zwalniający z wykazu to 100 zł (art. 289 ust. 1 zd. 2) |
| powyżej 800 zł | tak, do 31 marca (art. 285 ust. 2 POŚ) | tak, do 31 marca (art. 286 ust. 1 POŚ) |
Jeśli masz kilka rodzajów korzystania, możesz być zwolniony z wykazu dla jednego, a zobowiązany dla innego (art. 289 ust. 1 zd. 2 POŚ).
Co zrobić przed 31 marca?
1. Ustal, jakie rodzaje korzystania ze środowiska Cię dotyczą, i dla każdego policz opłatę według stawek z roku, którego dotyczy rozliczenie (art. 284 ust. 1 i art. 285 ust. 1 POŚ).
2. Porównaj wynik z progami 800 zł i 100 zł (art. 289 ust. 1 POŚ), osobno dla każdego rodzaju.
3. Jeśli roczna opłata z tytułu danego rodzaju korzystania przekracza 800 zł, wpłać ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego do 31 marca roku następnego (art. 284 ust. 1, art. 285 ust. 2 i art. 289 ust. 1 POŚ).
4. W tym samym terminie złóż marszałkowi województwa wykaz, o ile nie obejmuje Cię próg 100 zł (art. 286 ust. 1 i art. 289 ust. 1 POŚ).
Niezapłacona opłata wynikająca ze złożonego wykazu stanowi bez dodatkowej decyzji podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego (art. 286 ust. 4 POŚ). Co zawiera wykaz, opisuje artykuł co zawiera wykaz składany marszałkowi województwa.
Stan prawny na: 2026-10-18
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Z jakich części składa się wykaz i kto określa jego wzór?
Według art. 286 ust. 1 POŚ wykaz jest dwuczęściowy: obejmuje (1) szczegółowe dane o zakresie korzystania ze środowiska i wysokości opłat oraz (2) zbiorcze zestawienie tych danych, z zastrzeżeniem progu 100 zł z art. 289 ust. 1 POŚ. Sposób, formę i wzory wykazów określa rozporządzenie wydane na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ. Więcej w artykule co zawiera wykaz składany marszałkowi województwa.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
