Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi
Rozpoczęcie przyjmowania odpadów od innych firm — od kiedy potrzebne jest zezwolenie?
Zezwolenie jest potrzebne od momentu, w którym firma zaczyna prowadzić zbieranie lub przetwarzanie odpadów. Art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach stanowi, że prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wymaga uzyskania zezwolenia. Przyjmowanie odpadów od innych firm w ramach takiej działalności należy więc zacząć dopiero po uzyskaniu zezwolenia, chyba że działalność obejmuje zwolnienie z art. 45 ust. 1 tej ustawy.
Stan prawny na: 2026-10-18
Od kiedy firma musi mieć zezwolenie?
Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wymaga uzyskania zezwolenia. Skoro to samo prowadzenie takiej działalności wymaga zezwolenia, trzeba je uzyskać, zanim firma zacznie przyjmować cudze odpady w ramach zbierania lub przetwarzania. Tekst ustawy znajdziesz w wykazie aktów na eli.gov.pl. Szerszy kontekst opisujemy w dziale odpady i opakowania.
Kto jest zwolniony z obowiązku uzyskania zezwolenia?
Art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach zwalnia z obowiązku uzyskania odpowiednio zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów m.in. trzy poniższe grupy podmiotów (katalog w tym przepisie obejmuje też dalsze punkty, których tu nie omawiamy):
| Zwolniony podmiot (art. 45 ust. 1 ustawy o odpadach) | Warunek wskazany w przepisie |
|---|---|
| pkt 1: podmiot prowadzący działalność inną niż działalność gospodarcza w zakresie gospodarowania odpadami | zbiera odpady opakowaniowe i odpady w postaci zużytych artykułów konsumpcyjnych (nieprofesjonalna działalność w zakresie zbierania odpadów), w tym zbieranie leków i opakowań po lekach przez apteki, przyjmowanie zużytych artykułów konsumpcyjnych w sklepach, systemy zbierania odpadów w szkołach, placówkach oświatowo-wychowawczych, urzędach i instytucjach |
| pkt 2: osoba fizyczna i jednostka organizacyjna niebędące przedsiębiorcami | wykorzystują odpady na potrzeby własne, zgodnie z art. 27 ust. 8 |
| pkt 3: osoba władająca powierzchnią ziemi | stosowane są na niej komunalne osady ściekowe w celach, o których mowa w art. 96 ust. 1 pkt 1–3 |
Zwolnienie z art. 45 ust. 1 pkt 1 dotyczy działalności innej niż działalność gospodarcza w zakresie gospodarowania odpadami. Dla firmy, która przyjmuje cudze odpady w ramach zbierania lub przetwarzania, podstawą obowiązku pozostaje więc art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach, o ile jej sytuacja nie mieści się w którymś punkcie art. 45 ust. 1.
Czy zwolnienie oznacza brak jakichkolwiek formalności?
Nie. Art. 45 ust. 2 ustawy o odpadach nakłada na podmiot zwolniony na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 1 obowiązek posiadania umowy zawartej w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Umowę zawiera się z posiadaczem odpadów, który ma zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów wymienionych w art. 45 ust. 1 pkt 1. Umowa ma dotyczyć co najmniej nieodpłatnego przyjmowania odpadów. Art. 45 ust. 2a ustawy o odpadach przewiduje analogiczny obowiązek dla podmiotu z ust. 1 pkt 12. Zasady dobrej umowy z odbiorcą omawiamy w artykule co powinna zawierać umowa z firmą odbierającą odpady.
Czego będą oczekiwać od Ciebie kontrahenci?
Art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o odpadach reguluje relację od strony oddającego odpady. Wytwórca lub inny posiadacz odpadów może zlecić wykonanie obowiązku gospodarowania odpadami wyłącznie podmiotom, które posiadają:
- zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów (art. 27 ust. 2 pkt 1 ustawy o odpadach),
- albo jeden z dokumentów wymienionych w art. 27 ust. 2 pkt 2 (m.in. pozwolenie zintegrowane lub koncesję na podziemne składowanie odpadów),
- albo wpis do rejestru w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 5 (art. 27 ust. 2 pkt 3).
Ograniczenie to nie obowiązuje, gdy taka działalność nie wymaga uzyskania decyzji lub wpisu do rejestru (art. 27 ust. 2 in fine). Zlecający odpady może więc wymagać od Ciebie jednego z tych uprawnień. O rejestrze przeczytasz w dziale BDO. Odrębna kwestia to przekazanie odpadów osobie fizycznej lub innej firmie do wykorzystania, opisana w artykule czy można przekazać odpady osobie fizycznej lub innej firmie.
Co zrobić przed rozpoczęciem działalności?
1. Ustal, czy Twoja działalność to zbieranie lub przetwarzanie odpadów (art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach).
2. Sprawdź, czy mieścisz się w katalogu z art. 45 ust. 1 ustawy o odpadach; jeśli tak, zadbaj o pisemną umowę zgodną z art. 45 ust. 2 tej ustawy.
3. Jeśli się nie mieścisz, uzyskaj zezwolenie, zanim zaczniesz przyjmować odpady (art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach).
4. Przed złożeniem wniosku sprawdź aktualne brzmienie przepisów w ustawie o odpadach.
Przykład: sklep przyjmujący zużyte artykuły konsumpcyjne jest objęty art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy o odpadach, więc zezwolenia nie potrzebuje, ale zgodnie z art. 45 ust. 2 tej ustawy musi mieć pisemną umowę z posiadaczem zezwolenia. Firma, która przyjmuje cudze odpady w ramach zbierania lub przetwarzania i nie mieści się w art. 45 ust. 1, potrzebuje zezwolenia z art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach.
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.