Płaski model stawki dla kotłów, silników, pojazdów i przeładunku (tabele B, C, D): wysokość i próg opłaty

W Tabelach B, C i D nie ma progu wielkości emisji: opłata to zużycie paliwa (albo ilość przeładowanej benzyny) razy stawka kategorii źródła (Załącznik nr 1 do rozporządzenia, Dz.U. 2019 poz. 2443). Kwotowo liczy się art. 289 ust. 1 POŚ: opłaty rocznej nieprzekraczającej 800 zł nie wnosi się, a przy opłacie do 100 zł nie przedkłada się wykazów.

Stan prawny na: 2026-10-18

Jak działa płaski model stawki w Tabelach B, C i D?

Zgodnie z Załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 11 grudnia 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2443) trzy rodzaje źródeł rozlicza się bez osobnego kroku obliczania wielkości emisji:

małe kotły do 5 MW, dla których pozwolenie nie jest wymagane (Tabela C),
silniki spalinowe w pojazdach, maszynach, agregatach, taborze i jednostkach pływających (Tabela D, 32 kategorie według typu źródła, normy emisji i rodzaju paliwa),
przeładunek benzyn silnikowych (Tabela B).

Opłata to dane o aktywności (zużycie paliwa lub ilość przeładowanej benzyny) pomnożone przez stawkę jednostkową właściwą dla kategorii źródła i paliwa. Stawka ma już wbudowaną charakterystykę emisyjną kategorii, ustaloną przy tworzeniu przepisu, a nie przy każdym zgłoszeniu. W praktyce oznacza to, że szukanie „progu emisji” w tych tabelach nie ma sensu. Najważniejsze jest przypisanie źródła do właściwej kategorii.

Jak przypisać źródło do tabeli i jakie dane wpisać?

Źródło	Tabela	Dane wejściowe	Stawka
Kotły do 5 MW bez wymaganego pozwolenia	C	liczba kotłów, zużycie paliwa [Mg lub m3]	za Mg albo za objętość gazu (jednostkę podaje nagłówek tabeli)
Silniki spalinowe: pojazdy, maszyny, agregaty, tabor szynowy, żegluga śródlądowa	D	zużycie paliwa [Mg]	zł/Mg
Przeładunek benzyn silnikowych	B	ilość przeładowanej benzyny; 7 typów operacji, kolumna skuteczności redukcji emisji [%]	według tabeli

W Tabeli C kategorie wyznacza typ kotła, rusztu lub filtra oraz paliwo (węgiel kamienny, koks, drewno, olej, gaz). W Tabeli D liczą się rodzaj silnika, norma emisji (dla pojazdów EURO 1–5, dla maszyn i urządzeń Etap I, II i IIIA) oraz paliwo: benzyna silnikowa, LPG, olej napędowy, biodiesel, CNG lub biometan. W Tabeli B kategorię wyznacza typ operacji, na przykład napełnianie zbiorników z dachem stałym albo pływającym, cystern lub zbiorników pojazdów.

Kotły, które wymagają pozwolenia, prawdopodobnie rozlicza się w Tabeli A. Przepis nie potwierdza tego wprost, więc przed wypełnieniem wykazu warto sprawdzić to w urzędzie marszałkowskim. Uwaga: „Tabela A” występuje też w rozporządzeniu Rady Ministrów z 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 2490). To inny dokument niż Tabela A w Załączniku nr 1 do rozporządzenia z 2019 r.

Jak przeliczyć litry i metry sześcienne na megagramy?

Objaśnienie 11 do Załącznika nr 1 (Dz.U. 2019 poz. 2443) nakazuje przeliczać zużycie paliwa wyrażone w jednostce objętości na masę według podanych gęstości:

benzyna silnikowa: 0,755 kg/l,
LPG (propan-butan): 0,5 kg/l,
CNG: 0,74 kg/m3,
olej napędowy: 0,84 kg/l,
biodiesel: 0,84 kg/l.

Wynik w kilogramach zamienia się na Mg tam, gdzie tabela wymaga masy. Konkretnych kwot stawek nie podajemy, bo zmieniają się co roku. Stawki rosną od 1 stycznia o średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych (art. 291 ust. 1 POŚ). Wynikające z tego stawki na rok następny ogłasza minister właściwy do spraw klimatu obwieszczeniem w Monitorze Polskim, nie później niż do 31 października (art. 291 ust. 2 POŚ). Stawki na 2026 r. wynikają z obwieszczenia z 6 sierpnia 2025 r. (M.P. 2025 poz. 769). Stawkę na dany rok trzeba więc brać z obwieszczenia obowiązującego w tym roku. Więcej o tym mechanizmie w artykule mechanizm corocznej indeksacji stawek opłat oraz o trzypoziomowej architekturze ustalania stawek.

Od jakiej kwoty opłatę wnosi się i składa wykaz?

Jedyne progi kwotowe w tym rozliczeniu wynikają z art. 289 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 647). Oba liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska wymienionego w art. 273 ust. 1, a nie łącznie.

Roczna opłata z tytułu danego rodzaju korzystania	Skutek	Podstawa
nie więcej niż 800 zł (dokładnie 800 zł też)	opłaty nie wnosi się na rachunek urzędu marszałkowskiego	art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ
nie więcej niż 100 zł	nie przedkłada się wykazów, o których mowa w art. 286 ust. 1	art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ
powyżej 100 zł, ale nie więcej niż 800 zł	w praktyce: wykaz składa się, a opłaty nie wnosi	wniosek z obu zdań art. 289 ust. 1 POŚ
powyżej 800 zł	w praktyce: wykaz i opłata	wniosek z obu zdań art. 289 ust. 1 POŚ

Obecne brzmienie progu 800 zł (roczna wysokość) obowiązuje od 1 stycznia 2013 r. Do wykazu stosuje się rozporządzenie z 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2443). Art. 289 ust. 2 POŚ stanowi, że sejmik województwa może w drodze aktu prawa miejscowego uchwalić podwyższenie „kwoty, o której mowa w ust. 1”, jednak nie więcej niż do 50%. Według naszej interpretacji chodzi o próg 800 zł. Czy w Twoim województwie podjęto taką uchwałę, sprawdź w urzędzie marszałkowskim.

Jak wygląda przykład rozliczenia?

Firma ma kilka samochodów, agregat prądotwórczy na olej napędowy i niewielki kocioł bez wymaganego pozwolenia. Dla każdego źródła ustala tabelę (D albo C) i kategorię, przelicza zużycie paliwa na masę według Objaśnienia 11 i mnoży przez stawkę z obwieszczenia na dany rok. Następnie porównuje kwotę z tytułu danego rodzaju korzystania ze środowiska z art. 273 ust. 1 z progami z art. 289 ust. 1: 800 zł dla wniesienia opłaty i 100 zł dla przedkładania wykazów. Kwot z różnych rodzajów korzystania nie sumuje się na potrzeby tych progów.

Czy agregat i instalacja LPG podlegają raportowaniu do KOBiZE?

To odrębny obowiązek od opłaty. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 526) przedsiębiorca raportuje do Krajowej bazy. Formularz raportu, opisany w załączniku do rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 26 października 2022 r. (Dz.U. 2022 poz. 2217) oraz w oficjalnym Poradniku KOBiZE, nazywa wprost „agregat prądotwórczy” jako rodzaj obiektu, a „agregat prądotwórczy/silnik energetyczny” jako rodzaj źródła. Osobną pozycją jest „instalacja do magazynowania lub przeładunku ropy naftowej, produktów naftowych, LPG lub CNG”. Klasyfikacja wskazuje, którą część formularza wypełnić, i nie zwalnia z raportowania.

Do uproszczonej wersji raportu (a nie do zwolnienia z raportu) kwalifikują się kotły, agregaty i piece łącznie, gdy spełnione są trzy warunki: brak urządzeń ograniczających emisję, emisję da się automatycznie wyliczyć ze wskaźników KOBiZE, a łączna nominalna moc cieplna takich instalacji w danym miejscu wynosi do 0,5 MW i jest ich nie więcej niż 10. Oficjalny Poradnik nie zawiera zwolnienia dla agregatów uruchamianych tylko awaryjnie. Szerzej: KOBiZE i raport.

Co zrobić teraz?

1. Przypisz każde źródło do Tabeli B, C lub D i do właściwej kategorii.

2. Przelicz zużycie na masę według Objaśnienia 11 i pomnóż przez stawkę z obwieszczenia na rozliczany rok.

3. Porównaj wynik z progami 800 zł i 100 zł osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska.

4. W razie wątpliwości co do kategorii lub przeliczeń skorzystaj z pomocy serwisu rozliczeniasrodowiskowe.pl, a w sprawach opłat zwróć się do urzędu marszałkowskiego.

Podstawa prawna i źródła

Najczęściej zadawane pytania

Czy opłata równa dokładnie 800 zł jest wnoszona?

Nie. Art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ mówi o opłacie, która „nie przekracza” 800 zł, więc kwota równa 800 zł również nie jest wnoszona. Dotyczy to rocznej opłaty z tytułu danego rodzaju korzystania ze środowiska. Zasady KOBiZE opisujemy w artykule o systemie i raporcie.

Czy w Tabeli D trzeba najpierw obliczyć emisję z silnika?

Nie. Według Załącznika nr 1 do rozporządzenia (Dz.U. 2019 poz. 2443) tabela nie ma kolumny wielkości emisji. Wpisuje się zużycie paliwa w Mg, a stawka właściwa dla kategorii (norma EURO lub Etap, rodzaj paliwa) już uwzględnia charakterystykę emisyjną. Więcej o tym, skąd biorą się stawki, w artykule o trzech poziomach ustalania stawek.

Skąd wziąć aktualną stawkę dla mojej kategorii?

Z obwieszczenia ministra właściwego do spraw klimatu w Monitorze Polskim, które ogłasza się do 31 października na rok następny (art. 291 ust. 2 POŚ). Stawki co roku od 1 stycznia rosną o wskaźnik cen konsumpcyjnych (art. 291 ust. 1 POŚ). Więcej w artykule o corocznej indeksacji stawek.

Czy sezonowy kocioł na gaz rozlicza się w metrach sześciennych?

Tabela C ma kolumnę zużycia paliwa w Mg lub m3 i stawkę za Mg albo za objętość gazu, więc paliwo gazowe wpisuje się według jednostki wskazanej w nagłówku tabeli. Kotły wymagające pozwolenia nie należą do Tabeli C.

Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.