Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi
Ile wynosi kaucja za butelkę i za puszkę?
Kaucja wynosi 0,50 zł za jednorazową butelkę plastikową na napoje do 3 litrów, 0,50 zł za puszkę metalową do 1 litra i 1,00 zł za zwrotną butelkę szklaną do 1,5 litra. Wynika to z § 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 8 lipca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1046). Ustawowy strop to 2 zł za opakowanie (art. 40m ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi).
Stan prawny na: 2026-10-18
Jakie stawki kaucji obowiązują dla butelek i puszek?
Rzeczywistą wysokość kaucji określa § 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 8 lipca 2024 r. w sprawie wysokości kaucji dla poszczególnych rodzajów opakowań objętych systemem kaucyjnym (Dz.U. 2024 poz. 1046). Rozporządzenie wydano na podstawie delegacji z art. 40m ust. 2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Poniższa tabela zestawia stawki przewidziane w § 1 tego rozporządzenia.
| Rodzaj opakowania | Pojemność | Kaucja |
|---|---|---|
| Jednorazowa butelka plastikowa na napoje | do 3 l | 0,50 zł |
| Puszka metalowa | do 1 l | 0,50 zł |
| Butelka szklana wielokrotnego użytku (zwrotna) | do 1,5 l | 1,00 zł |
Stawka zależy od rodzaju opakowania i jego pojemności, więc przed ustaleniem kwoty wystarczy sprawdzić, do której z trzech pozycji tabeli należy dane opakowanie. Szczegółowy zakres opakowań objętych systemem opisujemy w artykule zakres opakowań objętych systemem kaucyjnym.
Czym jest limit 2 zł z ustawy i czy to rzeczywista kaucja?
Art. 40m ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi stanowi, że maksymalna wysokość kaucji wynosi 2 zł. Jest to górna granica, a nie rzeczywista stawka. Art. 40m ust. 2 tej ustawy przewiduje, że wysokości kaucji określa w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw klimatu. Ten przepis ustawy obowiązuje od 13 października 2023 r.
W praktyce oznacza to, że 2 zł nie jest kwotą, którą się płaci za butelkę czy puszkę. Faktyczne stawki wynikają z rozporządzenia (Dz.U. 2024 poz. 1046, § 1) i mieszczą się poniżej ustawowego stropu. Tekst ustawy znajdziesz w oficjalnym tekście jednolitym na portalu ELI.
Od kiedy obowiązują te stawki?
Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 8 lipca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1046) weszło w życie 31 lipca 2024 r. Stawki z § 1 obowiązują od tej daty. Rozporządzenie różnicuje kaucje według rodzaju opakowania i pojemności.
Jak ustalić kaucję w praktyce?
Kaucję za dane opakowanie odczytuje się z § 1 rozporządzenia (Dz.U. 2024 poz. 1046). Przykłady:
- jedna puszka metalowa do 1 l: kaucja 0,50 zł,
- jedna jednorazowa butelka plastikowa do 3 l: kaucja 0,50 zł,
- jedna butelka szklana zwrotna do 1,5 l: kaucja 1,00 zł.
W praktyce oznacza to, że łączną kwotę dla kilku opakowań otrzymasz, mnożąc ich liczbę przez stawkę z odpowiedniego wiersza tabeli.
Co zrobić z tą wiedzą?
To wnioski praktyczne oparte na stawkach z § 1 rozporządzenia (Dz.U. 2024 poz. 1046):
1. Ustal rodzaj opakowania (plastik jednorazowy, puszka metalowa, szkło zwrotne) i jego pojemność.
2. Przypisz je do odpowiedniego wiersza tabeli i odczytaj stawkę: 0,50 zł lub 1,00 zł.
3. Jeśli opakowanie nie mieści się w żadnej z tych trzech pozycji albo przekracza podany limit pojemności, sprawdź jego status w tekście rozporządzenia i w materiale o zakresie systemu kaucyjnego.
4. Jeśli prowadzisz działalność i wprowadzasz napoje w opakowaniach, zobacz też ogólne informacje o odpadach i opakowaniach oraz o rejestrze BDO.
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Czy kaucja może wynosić 2 zł za butelkę lub puszkę?
Dwa złote to najwyższa kwota dopuszczona w art. 40m ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Rozporządzenie (Dz.U. 2024 poz. 1046, § 1) ustala niższe stawki: dla butelek plastikowych do 3 l i puszek do 1 l wynoszą 0,50 zł, a dla zwrotnych butelek szklanych do 1,5 l 1,00 zł. Więcej o opakowaniach objętych systemem w artykule zakres opakowań objętych systemem kaucyjnym.
Gdzie szukać wysokości kaucji, jeśli stawki się zmienią?
Art. 40m ust. 2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi deleguje ustalanie wysokości kaucji do rozporządzenia ministra właściwego do spraw klimatu. Aktualnie tę rolę pełni rozporządzenie z 8 lipca 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 1046). W razie zmiany stawek należy więc sprawdzić aktualne brzmienie tego rozporządzenia. Pozostałe obowiązki opisano w artykule o odpadach i opakowaniach.
Czy z samej kwoty kaucji wynika, kto ma obowiązki w systemie?
Nie. Art. 40m ust. 1 i 2 ustawy oraz § 1 rozporządzenia (Dz.U. 2024 poz. 1046) dotyczą wyłącznie wysokości kaucji, a nie progów ilościowych ani obowiązków poszczególnych podmiotów. Jeśli wprowadzasz napoje w opakowaniach do obrotu, powiązane kwestie rejestrowe omawiamy w artykule o BDO.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
