KOBiZE i opłata środowiskowa · Pytania i odpowiedzi
Kiedy nie trzeba składać wykazu opłat za korzystanie ze środowiska?
Wykazu opłat za korzystanie ze środowiska nie trzeba składać za ten rodzaj korzystania, którego roczna opłata nie przekracza 100 zł (art. 289 ust. 1 zdanie drugie ustawy Prawo ochrony środowiska, POŚ). Próg liczy się osobno dla każdego rodzaju z art. 273 ust. 1 POŚ i jest niższy niż próg 800 zł, który zwalnia z samej zapłaty.
Stan prawny na: 2026-10-18
Jaki próg zwalnia ze złożenia wykazu?
Art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ stanowi, że jeśli roczna wysokość opłaty z tytułu każdego z rodzajów korzystania ze środowiska wymienionych w art. 273 ust. 1 nie przekracza 100 zł, nie przedkłada się wykazów, o których mowa w art. 286 ust. 1. Kwota 100 zł obejmuje także opłatę równą dokładnie 100 zł. Próg liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania, a nie łącznie.
W praktyce oznacza to, że podmiot może być zwolniony z wykazu dla jednego rodzaju (np. gazów lub pyłów do powietrza, gdy opłata nie przekracza 100 zł) i jednocześnie zobowiązany do jego złożenia dla innego rodzaju, którego opłata przekracza 100 zł. Zwolnienie dla jednej kategorii nie zwalnia z wykazu dla drugiej, nawet jeśli suma obu opłat jest niewielka (art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ).
Czym próg 100 zł różni się od progu 800 zł?
Obie kwoty znajdują się w tym samym ustępie, ale dotyczą różnych czynności. Art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ stanowi, że nie wnosi się opłat z tytułu tych rodzajów korzystania, których roczna wysokość wnoszona na rachunek urzędu marszałkowskiego nie przekracza 800 zł.
| Roczna opłata za dany rodzaj korzystania | Wykaz (art. 289 ust. 1 zd. 2 POŚ) | Zapłata (art. 289 ust. 1 zd. 1 POŚ) |
|---|---|---|
| do 100 zł włącznie | nie składa się | nie wnosi się |
| powyżej 100 zł do 800 zł włącznie | składa się | nie wnosi się |
| powyżej 800 zł | składa się | wnosi się |
Wiersze tabeli to wniosek z obu zdań art. 289 ust. 1 POŚ: niższy próg dotyczy wykazu, wyższy zapłaty. Art. 289 ust. 2 POŚ stanowi: „Sejmik województwa może, w drodze aktu prawa miejscowego, uchwalić podwyższenie kwoty, o której mowa w ust. 1, jednak nie więcej niż do 50%”. Według interpretacji słowo „kwoty” odnosi się do progu 800 zł. Przed obliczeniem opłaty warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim, czy sejmik w danym województwie podjął taką uchwałę.
Co dotyczy wykazu, który trzeba złożyć?
Podmiot korzystający ze środowiska, który nie mieści się w zwolnieniu, przedkłada marszałkowi województwa w terminie z art. 285 ust. 2 POŚ dwa wykazy: szczegółowe dane o zakresie korzystania i wysokości opłat oraz zbiorcze zestawienie tych danych (art. 286 ust. 1 POŚ). Termin to 31 marca następnego roku, wspólny dla zapłaty i wykazu (art. 285 ust. 2 i art. 286 ust. 1 POŚ).
Wzory wykazów, w tym zbiorczego zestawienia („Załącznik nr 4”), określa rozporządzenie Ministra Klimatu z 11 grudnia 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2443), wydane na podstawie art. 286 ust. 6 POŚ. Zbiorcze zestawienie jest dokumentem opłat z POŚ składanym marszałkowi województwa, a nie częścią systemu KOBiZE (§ 1 pkt 1 lit. b i § 2 pkt 4 tego rozporządzenia).
Co zrobić przed 31 marca?
1. Ustal, z jakich rodzajów korzystania ze środowiska z art. 273 ust. 1 POŚ faktycznie korzystałeś w danym roku; ten przepis wylicza rodzaje korzystania objęte opłatą.
2. Dla każdego rodzaju osobno oblicz roczną opłatę i porównaj ją z progiem 100 zł; art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ zwalnia ze złożenia wykazu, gdy opłata za dany rodzaj nie przekracza tej kwoty.
3. Złóż marszałkowi województwa wykaz i zbiorcze zestawienie tylko za te rodzaje, w których opłata przekracza 100 zł (art. 286 ust. 1 w związku z art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ), do 31 marca następnego roku (art. 285 ust. 2 POŚ).
Więcej o wykazie: co zawiera wykaz składany marszałkowi oraz próg zwolnienia ze złożenia wykazu. Ogólne zasady opłaty opisuje artykuł co to jest opłata za korzystanie ze środowiska. Więcej o systemie KOBiZE w artykule KOBiZE.
Podstawa prawna i źródła
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
