Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi
Sprzedaję przez Allegro i Amazon. Kto rozlicza opakowania: ja czy platforma?
Kto rozlicza opakowania – ty czy platforma? Obowiązki spoczywają na tym, kto wykonuje czynności z art. 8 pkt 23 i 24 ustawy o gospodarce opakowaniami: sprzedaje pod własnym oznaczeniem, pakuje cudze produkty albo importuje lub nabywa je wewnątrzwspólnotowo. Ustawa nie przenosi tych obowiązków na Allegro ani Amazon, a rola samej platformy nie jest w niej wprost rozstrzygnięta.
Stan prawny na: 2026-10-18
Przepisy dotyczące opakowań nie pytają, gdzie sprzedajesz, tylko co faktycznie robisz z produktem i jego opakowaniem. Podstawą jest ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (t.j. Dz.U. 2026 poz. 619). Ogólny kontekst znajdziesz w dziale odpady i opakowania.
Czy kanał sprzedaży, np. Allegro albo Amazon, ma znaczenie?
Nie jako takie. Art. 8 pkt 23 i 24 ustawy o gospodarce opakowaniami nie wymienia platformy marketplace, własnego sklepu internetowego, sklepu stacjonarnego ani hurtu jako kryterium. Kryteria dotyczą czynności: wprowadzenia pod własnym oznaczeniem, pakowania cudzego produktu, prowadzenia dużego lokalu detalicznego, importu i wewnątrzwspólnotowego nabycia (WNT). Ustawa nie zawiera przepisu o sprzedaży na odległość ani o „przedstawicielu” sprzedawcy zagranicznego.
Kiedy jesteś wprowadzającym produkty w opakowaniach?
Według art. 8 pkt 23 ustawy jest nim przedsiębiorca, który prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach. Lista w tym przepisie jest otwarta (zawiera sformułowanie „w szczególności”). Dodatkowo art. 8 pkt 24 uznaje za wprowadzenie do obrotu także import i WNT opakowań lub produktów w opakowaniach na potrzeby działalności gospodarczej.
| Twoja czynność | Czy czyni cię wprowadzającym | Podstawa |
|---|---|---|
| Sprzedajesz pod własnym znakiem towarowym, imieniem i nazwiskiem lub nazwą, także gdy produkcję zleciłeś innej firmie | Tak | art. 8 pkt 23 lit. a |
| Pakujesz produkty wytworzone przez innego przedsiębiorcę i wprowadzasz je do obrotu | Tak | art. 8 pkt 23 lit. b |
| Prowadzisz jednostkę handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży powyżej 500 m² (lub łącznie powyżej 5000 m² przy kilku jednostkach) i sprzedajesz w niej produkty pakowane w tych jednostkach | Tak | art. 8 pkt 23 lit. c |
| Sprowadzasz towar spoza Polski albo nabywasz go we wspólnotowym obrocie (WNT) | Tak | art. 8 pkt 24 |
| Tylko pośredniczysz jako operator platformy w sprzedaży cudzych produktów | Ustawa tego wprost nie rozstrzyga | art. 8 pkt 23 (lista otwarta) |
Pojęcie „powierzchni sprzedaży” od 2023-10-13 ma definicję ustawową: art. 8 pkt 10a odsyła do art. 2 pkt 19 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Chodzi o fizyczną powierzchnię sprzedażową lokalu, a nie o magazyn czy wolumen sprzedaży internetowej. Ustawa nie podaje odpowiednika lit. c dla sprzedaży wyłącznie internetowej bez fizycznego lokalu.
Kto rozlicza opakowania w typowych sytuacjach sprzedawcy?
| Sytuacja | Kto jest wprowadzającym | Podstawa |
|---|---|---|
| Sprzedajesz na Allegro lub Amazon towar pod własną marką, wyprodukowany na twoje zlecenie | Ty | art. 8 pkt 23 lit. a |
| Sprowadzasz towar z kraju spoza Polski albo kupujesz go w ramach WNT i sprzedajesz przez platformę | Ty | art. 8 pkt 24 |
| Pakujesz towary innych producentów i wprowadzasz je do obrotu | Ty | art. 8 pkt 23 lit. b |
| Odsprzedajesz gotowe, zapakowane i wprowadzone na rynek przez krajowego dostawcę produkty, bez własnego oznaczenia, bez pakowania i bez dużego lokalu | W praktyce oznacza to, że obowiązek pozostaje po stronie dostawcy; nie dotyczy to importu i WNT | art. 8 pkt 23 lit. a-c, art. 8 pkt 24 |
| Platforma tylko pośredniczy w sprzedaży cudzych produktów | Ustawa nie rozstrzyga wprost; nie zakładaj, że platforma przejmie twoje obowiązki | art. 8 pkt 23 (lista otwarta) |
A co z platformą?
Ustawa nie rozstrzyga roli operatora marketplace, który wyłącznie pośredniczy w sprzedaży produktów należących do sprzedawców, bez własnej marki, pakowania, importu czy WNT tych towarów. Ponieważ lista z art. 8 pkt 23 jest otwarta, nie można tej roli ani przesądzić, ani wykluczyć bez analizy konkretnego modelu biznesowego. W praktyce oznacza to, że nie powinieneś zakładać, iż platforma przejmie twoje obowiązki. Szerzej o tym w artykule czy sprzedawca na platformie handlowej jest wprowadzającym opakowania wysyłkowe.
Jakie obowiązki ma wprowadzający?
- Rejestr BDO. Wprowadzający podlega wpisowi do rejestru BDO na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 6 lit. e-f ustawy o odpadach. Zasady rejestracji opisuje artykuł o BDO.
- Recykling. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o gospodarce opakowaniami wprowadzający produkty w opakowaniach zapewnia recykling odpadów opakowaniowych tego samego rodzaju co opakowania, w których wprowadził produkty. Robi to samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań. Poziomy określa art. 20 wraz z załącznikiem nr 1. Do 31.12.2030 r. i w latach następnych obowiązują co najmniej poziomy z załącznika nr 1: łącznie 70% (np. tworzywa sztuczne 55%, papier i tektura 85%). W poszczególnych latach do 2030 r. stosuje się roczne poziomy z rozporządzenia wydanego na podstawie art. 20 ust. 6 (art. 20 ust. 1a), z którego trzeba je odczytać.
- Ewidencja. Art. 22 ust. 1 ustawy wymaga ewidencji masy opakowań, w których wprowadzono produkty do obrotu w danym roku kalendarzowym. Za jej brak grozi kara pieniężna od 10 000 do 500 000 zł (art. 56 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 57 pkt 1). Karę nakładają organy wskazane w art. 58, w większości wojewódzki inspektor ochrony środowiska.
Od kiedy towar jest „wprowadzony do obrotu”?
Według art. 9 ust. 1-3 w zw. z art. 8 pkt 24 wprowadzenie następuje w dniu wydania z magazynu lub przekazania osobie trzeciej (produkcja krajowa), w dniu przywozu do kraju (import) albo w dniu wystawienia faktury WNT. Liczy się termin najwcześniejszy. Ciężar dowodu daty, a także tego, że wprowadzenia nie było, spoczywa na przedsiębiorcy. Data ma znaczenie dla przypisania masy opakowań do właściwego roku kalendarzowego. Więcej w artykule co to jest wprowadzenie do obrotu.
Czy limit 1 Mg zwalnia z wszystkiego?
Nie. Według art. 6 ust. 3 ustawy przedsiębiorca, który w roku wprowadził produkty w opakowaniach o łącznej masie nieprzekraczającej 1 Mg, nie podlega m.in. wymaganym poziomom recyklingu, opłacie produktowej, dokumentom potwierdzającym recykling oraz obowiązkowi kampanii edukacyjnych. Warunek z art. 7 ust. 1 i 4: do 15 marca każdego roku, przez BDO, składasz marszałkowi województwa zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis oraz wymagane informacje, a pomoc musi mieścić się w unijnych warunkach de minimis. Zwolnienie nie obejmuje wpisu do rejestru BDO (art. 10) ani rocznego sprawozdania (art. 45 w zw. z art. 73 ustawy o odpadach), poza częścią o kampaniach edukacyjnych. Szczegóły: de minimis w opakowaniach.
Jakie są wyjątki i przypadki graniczne?
- Duży detalista z lit. c, który wyłącznie odsprzedaje towary już zapakowane i wprowadzone na rynek przez innego krajowego dostawcę, to kwestia nierozstrzygnięta wiążącą wykładnią. Wątpliwość możesz rozwiać własną interpretacją indywidualną na podstawie art. 34 Prawa przedsiębiorców.
- Sprzedawca detaliczny poniżej progów powierzchni (do 500 m² w jednej jednostce lub do 5000 m² łącznie), który tylko odsprzedaje produkty zapakowane i wprowadzone do obrotu przez innego krajowego dostawcę, sam z tego tytułu nie jest wprowadzającym. Obowiązek pozostaje po stronie dostawcy; nie dotyczy to jednak importu i WNT.
- Wprowadzający opakowania puste (art. 8 pkt 22) i wprowadzający produkty w opakowaniach (pkt 23) to dwie odrębne role. Recykling, opłata produktowa i kampanie edukacyjne dotyczą tylko drugiej z nich. Jeden podmiot może pełnić obie.
Co zrobić teraz?
1. Zapisz, skąd pochodzą twoje towary i pod czyim oznaczeniem je sprzedajesz.
2. Sprawdź po kolei: czy działasz pod własnym oznaczeniem (lit. a), czy pakujesz cudze produkty (lit. b), czy towar pochodzi z importu lub WNT (art. 8 pkt 24), czy prowadzisz fizyczny lokal powyżej progów (lit. c).
3. Jeśli odpowiedź jest twierdząca, zbierz dane o masie opakowań w roku kalendarzowym, ustal datę wprowadzenia do obrotu (art. 9) i sprawdź, czy mieścisz się w 1 Mg.
4. Jeśli towar kupujesz wyłącznie od krajowego dostawcy i niczego nie pakujesz ani nie oznaczasz, w praktyce oznacza to, że obowiązek leży po stronie dostawcy. Ponieważ lista z art. 8 pkt 23 jest otwarta, w razie wątpliwości warto wystąpić o interpretację indywidualną.
Przepis może ulec zmianie, dlatego warto sprawdzić aktualne brzmienie przepisu w tekście jednolitym ustawy przed podjęciem decyzji o rejestracji.
Podstawa prawna i źródła
Najczęściej zadawane pytania
Czy ustawa przewiduje osobne zasady dla platform marketplace lub sprzedaży na odległość?
Nie. Art. 8 pkt 23 i 24 ustawy o gospodarce opakowaniami (t.j. Dz.U. 2026 poz. 619) opiera się na czynnościach: wprowadzeniu pod własnym oznaczeniem, pakowaniu, prowadzeniu dużego lokalu, imporcie i WNT. Nie ma w niej przepisu o platformach, sprzedaży na odległość ani o przedstawicielu sprzedawcy zagranicznego. Rola operatora, który tylko pośredniczy w sprzedaży, nie jest wprost rozstrzygnięta. Więcej w artykule czy sprzedawca na platformie jest wprowadzającym opakowania wysyłkowe.
Co dokładnie oznacza pojęcie wprowadzającego produkty w opakowaniach?
To przedsiębiorca z art. 8 pkt 23 ustawy o gospodarce opakowaniami: sprzedający pod własnym oznaczeniem, pakujący cudze produkty albo duży detalista powyżej 500 m² (łącznie 5000 m²). Do tego dochodzą importer i dokonujący WNT (art. 8 pkt 24). Taki podmiot wpisuje się do rejestru BDO na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 6 lit. e-f ustawy o odpadach. Więcej w artykule BDO.
Którego dnia towar uznaje się za wprowadzony do obrotu i jak to łączy się z limitem 1 Mg?
Według art. 9 ust. 1-3 ustawy o gospodarce opakowaniami liczy się najwcześniejsza z dat: wydania z magazynu lub przekazania osobie trzeciej, przywozu do kraju albo faktury WNT. Masa opakowań z danego roku kalendarzowego decyduje, czy mieścisz się w limicie 1 Mg z art. 6 ust. 3. Dowód daty leży po stronie przedsiębiorcy. Zobacz też artykuł o odpadzie opakowaniowym.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.
