Czy firma wnosi opłatę za korzystanie ze środowiska, gdy pracownicy jeżdżą prywatnymi samochodami?

Opłatę sam ustala i wnosi podmiot korzystający ze środowiska, na rachunek urzędu marszałkowskiego (art. 284 ust. 1 POŚ). Firma jako przedsiębiorca nim jest (art. 3 pkt 20 lit. a POŚ), ale przy prywatnych autach pracowników warto potwierdzić w urzędzie marszałkowskim, czy emisje są jej korzystaniem ze środowiska. Opłaty nie wnosi się, jeśli jej roczna wysokość z tytułu danego rodzaju korzystania ze środowiska nie przekracza 800 zł (art. 289 ust. 1 POŚ).

Kto wnosi opłatę za korzystanie ze środowiska?

Zgodnie z art. 284 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska (POŚ, t.j. Dz.U. 2025 poz. 647) podmiot korzystający ze środowiska ustala we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego. W praktyce oznacza to samoobliczenie: opłata nie wymaga decyzji administracyjnej ani wezwania organu. Więcej o tym mechanizmie przeczytasz w artykule Czy opłatę za korzystanie ze środowiska trzeba samodzielnie obliczyć?.

Pojęcie „podmiot korzystający ze środowiska” definiuje art. 3 pkt 20 POŚ. Obejmuje ono m.in. przedsiębiorcę w rozumieniu Prawa przedsiębiorców (lit. a) oraz osobę fizyczną niebędącą takim podmiotem, ale wyłącznie w zakresie, w jakim jej korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia (lit. c). Sama firma jest więc podmiotem korzystającym ze środowiska. Nie wynika z tego jeszcze, że emisje z prywatnego auta pracownika są jej „korzystaniem”.

Czy prywatny samochód pracownika oznacza obowiązek firmy?

W praktyce odpowiedź zależy od tego, czyje korzystanie ze środowiska stanowią emisje z danego auta. Jeśli wynikają one z działalności firmy, to firma, jako przedsiębiorca (art. 3 pkt 20 lit. a POŚ), jest podmiotem zobowiązanym. Pracownik jako osoba fizyczna jest takim podmiotem tylko w zakresie, w jakim jego korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia (art. 3 pkt 20 lit. c POŚ). To wniosek z definicji, a nie przepis rozstrzygający wprost układ z prywatnym autem, dlatego warto go potwierdzić w urzędzie marszałkowskim właściwym dla siedziby firmy.

Ustawa o systemie zarządzania emisjami (art. 7 ust. 1, t.j. Dz.U. 2026 poz. 526) nakłada obowiązek rocznego raportu do Krajowej bazy na podmiot korzystający ze środowiska, którego działalność powoduje emisje. Pojazdy są w POŚ „urządzeniami” (art. 3 pkt 42), a spaliny to „emisja” (art. 3 pkt 4). Rozporządzenie wykonawcze (Dz.U. 2022 poz. 2217, wydane na podstawie art. 7 ust. 7) ma osobną część raportu o urządzeniach: rodzaj urządzenia, rodzaj silnika oraz rodzaj i ilość spalonego paliwa, bez progu liczby pojazdów. Przedsiębiorca użytkujący pojazdy w swojej działalności mieści się więc formalnie w zakresie tego obowiązku.

Układ	Przepis, który wyznacza kryterium	Co sprawdzić
Kilometrówka za prywatne auto pracownika	art. 3 pkt 20 POŚ oraz art. 7 ust. 1 ustawy z 2009 r.	czy emisje z tego auta są traktowane jako korzystanie ze środowiska przez firmę, czy przez pracownika
Auto użyczone firmie lub używane przez nią w działalności	art. 7 ust. 1 ustawy z 2009 r. w zw. z art. 3 pkt 42 POŚ	kto faktycznie eksploatuje pojazd w ramach działalności
Firma kupuje paliwo do auta pracownika	art. 7 ust. 1 ustawy z 2009 r.; rozporządzenie Dz.U. 2022 poz. 2217 (ilość spalonego paliwa)	czy firma ma dane o ilości paliwa i może przypisać je swojej działalności

Od jakiej kwoty opłata jest wnoszona?

Art. 289 ust. 1 zdanie pierwsze POŚ stanowi, że nie wnosi się opłat z tytułu tych rodzajów korzystania ze środowiska spośród wymienionych w art. 273 ust. 1, których roczna wysokość wnoszona na rachunek urzędu marszałkowskiego nie przekracza 800 zł. Próg odnosi się do opłaty z tytułu danego rodzaju korzystania, a opłata równa dokładnie 800 zł również nie jest wnoszona. Rodzaje korzystania z art. 273 ust. 1 ocenia się więc osobno, a nie łącznie.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

Osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą. Art. 7 ust. 1a ustawy z 2009 r. ogranicza jej obowiązek raportowy do eksploatacji instalacji wymagającej pozwolenia lub źródła spalania paliw (art. 152 ust. 2b POŚ). Wprost nie obejmuje on pojazdów prywatnych tej kategorii podmiotów.
Brak działalności powodującej emisje. Obowiązek raportowy nie ma progu liczby pojazdów; zwalnia z niego tylko całkowity brak działalności powodującej emisję w danym roku (oficjalny poradnik KOBiZE do rozporządzenia Dz.U. 2022 poz. 2217).
Próg 800 zł a raport. Próg z art. 289 ust. 1 dotyczy wnoszenia opłaty. Nie przesądza o obowiązku raportowym z art. 7 ust. 1 ustawy z 2009 r., który jest odrębny.
Dane do wykazu. Wykaz za emisje do powietrza sporządza się na podstawie raportu z art. 7 ust. 1 ustawy z 2009 r. (art. 286 ust. 3 pkt 1 POŚ) i przedkłada marszałkowi województwa (art. 286 ust. 1 POŚ).

Termin płatności i składania wykazu oraz progi dla wykazu opisuje artykuł Do kiedy trzeba zapłacić opłatę za korzystanie ze środowiska i złożyć wykaz?.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, jakie układy występują w firmie: kilometrówka, ryczałt, auto użyczone, zakup paliwa.

2. Zbieraj dane potrzebne do raportu: rodzaj pojazdu, rodzaj silnika, rodzaj paliwa i ilość spalonego paliwa (rozporządzenie Dz.U. 2022 poz. 2217). Te same dane posłużą do wykazu (art. 286 ust. 3 pkt 1 POŚ).

3. Zapytaj urząd marszałkowski, czy w Twoim układzie podmiotem korzystającym ze środowiska jest firma, czy pracownik.

4. Jeśli obowiązek dotyczy firmy, przejdź do materiałów o raportowaniu do KOBiZE i o wykazie.

Stan prawny na: 2026-10-16

Podstawa prawna i źródła

Najczęściej zadawane pytania

Czy kilometrówka oznacza, że firma płaci opłatę środowiskową?

Art. 284 ust. 1 POŚ nie wiąże opłaty z rozliczaniem kilometrówki. Obowiązek ma podmiot korzystający ze środowiska, który sam liczy i wnosi opłatę. Czy w układzie z prywatnym autem pracownika jest nim firma, warto potwierdzić w urzędzie marszałkowskim. Mechanizm samoobliczenia opisuje artykuł Czy opłatę za korzystanie ze środowiska trzeba samodzielnie obliczyć?.

Czy urząd przyśle wezwanie do zapłaty?

Nie jest to element procedury. Zgodnie z art. 284 ust. 1 POŚ podmiot ustala wysokość opłaty we własnym zakresie i wnosi ją na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego. Więcej o terminach w artykule Do kiedy trzeba zapłacić opłatę i złożyć wykaz.

Czy pracownik musi sam składać wykaz?

Wykaz przedkłada marszałkowi województwa podmiot korzystający ze środowiska (art. 286 ust. 1 POŚ). Nie składa się go za rodzaj korzystania ze środowiska, z tytułu którego roczna opłata nie przekracza 100 zł (art. 289 ust. 1 zdanie drugie POŚ). Osoba fizyczna niebędąca przedsiębiorcą jest takim podmiotem tylko w zakresie, w jakim jej korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia (art. 3 pkt 20 lit. c POŚ). Czy pracownik jest nim przy służbowej jeździe własnym autem, warto sprawdzić w urzędzie marszałkowskim. Zawartość wykazu opisuje artykuł Co zawiera wykaz składany marszałkowi województwa.

Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują indywidualnej porady prawnej. Opracowanie oparte na obowiązujących przepisach i oficjalnych źródłach.