Jak prowadzić własną ewidencję masy opakowań wprowadzonych do obrotu

Własną ewidencję masy opakowań wprowadzonych do obrotu prowadzi wprowadzający produkty w opakowaniach: w postaci papierowej lub elektronicznej, za każdy rok kalendarzowy, z przechowywaniem przez 5 lat od końca tego roku (art. 22 ust. 1–2 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Brak ewidencji grozi karą od 10 000 do 500 000 zł (art. 56 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 57 pkt 1).

Kto musi prowadzić ewidencję i co ona obejmuje?

Obowiązek spoczywa na wprowadzającym produkty w opakowaniach. Musi on prowadzić ewidencję obejmującą informacje o masie opakowań, w których wprowadził produkty do obrotu w danym roku kalendarzowym (art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 619). Ewidencja dotyczy więc masy opakowań, w których wprowadzasz produkty do obrotu, a nie samych produktów. Dane gromadzisz osobno dla każdego roku kalendarzowego.

Ustawa dopuszcza dwie formy: papierową albo elektroniczną (art. 22 ust. 1).

Jak długo przechowywać ewidencję?

Informacje zawarte w ewidencji przechowujesz przez 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, którego dotyczą (art. 22 ust. 2). Przykładowo: dane za rok 2026 przechowujesz do końca roku 2031.

Kiedy opakowanie jest „wprowadzone do obrotu”?

Od tej daty zależy, do którego roku wpiszesz masę opakowań. Zgodnie z art. 9 ust. 1–3 w zw. z art. 8 pkt 24 ustawy wprowadzenie do obrotu następuje w dniu:

• wydania z magazynu lub przekazania osobie trzeciej – przy produkcji krajowej,
• przywozu na terytorium kraju – przy imporcie,
• wystawienia faktury potwierdzającej wewnątrzwspólnotowe nabycie (WNT).

Gdy do wprowadzenia doszło w dwóch różnych terminach z tej listy, liczy się termin wcześniejszy. Ciężar dowodu, że wprowadzenie nie nastąpiło albo nastąpiło w innym dniu, spoczywa na przedsiębiorcy (art. 9 ust. 1–3).

Jakie dane i dokumenty są potrzebne poza ewidencją?

Ewidencja z art. 22 to warstwa „wejściowa”: ile opakowań wprowadziłeś. Osobną warstwą jest dowód recyklingu. Masę odpadów opakowaniowych poddanych recyklingowi oraz zastosowany proces odzysku ustala się na podstawie dokumentu DPR (art. 23 ust. 3), a przy eksporcie lub WDT odpadów opakowaniowych do recyklingu – dokumentu EDPR (art. 24 ust. 1). Dokumentów DPO i EDPO nie ma od 1 stycznia 2022 r. Dokument DPR nie zastępuje własnej ewidencji.

Dane z ewidencji trafiają do rocznego sprawozdania składanego marszałkowi województwa (art. 45 ustawy o opakowaniach w zw. z działem V rozdziałem 2, art. 73 i n., ustawy o odpadach). W części opakowaniowej obejmuje ono:

• masę wprowadzonych opakowań,
• osiągnięte poziomy recyklingu względem celów ustawowych,
• wysokość środków przeznaczonych na kampanie edukacyjne.

Co grozi za brak ewidencji?

Kto wbrew art. 22 ust. 1 nie prowadzi ewidencji obejmującej informacje o masie opakowań, w których wprowadził do obrotu produkty w danym roku kalendarzowym, podlega karze pieniężnej od 10 000 do 500 000 zł (art. 56 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 57 pkt 1 ustawy o opakowaniach). O karach za brak odrębnej ewidencji produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych piszemy w artykule jaka kara grozi za brak prowadzenia ewidencji SUP.

Kwotę dopasowuje się do konkretnego punktu art. 56 ust. 1 według art. 57 – nie ma jednej stawki dla wszystkich naruszeń. Ustawa zna sześć progów, a najwyższy wynosi od 10 000 do 1 000 000 zł (art. 57 pkt 3).

Nie ma w ustawie o opakowaniach kary za samo niezłożenie rocznego sprawozdania przez wprowadzającego produkty w opakowaniach. To wykroczenie z art. 180a ustawy o odpadach, a nie kara pieniężna z art. 56.

Czy brak ewidencji zwalnia z obowiązków?

Nie. Jeśli nie prowadzisz ewidencji albo prowadzisz ją nierzetelnie, masę i rodzaj opakowań ustala marszałek województwa lub wojewódzki inspektor ochrony środowiska na podstawie wszelkich dostępnych informacji, a w razie ich braku – szacunkowo (art. 22 ust. 1d–1e oraz art. 23 ust. 2). Obowiązek recyklingu i opłaty produktowej nie znika, przenosi się jedynie ciężar ustalenia masy na organ. Takie ustalenia zwykle wypadają na niekorzyść podmiotu, który nie ma własnych danych.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

• Organizacja odzysku opakowań. Możesz zlecić jej sporządzenie sprawozdania, ale to nie zwalnia z własnego sprawozdania za produkty, o których jej nie poinformowałeś (art. 45 ust. 5).
• Do 1 Mg opakowań rocznie. Wprowadzający produkty w opakowaniach o łącznej masie opakowań nieprzekraczającej 1 Mg w roku kalendarzowym nie podlega m.in. wymaganym poziomom recyklingu, opłacie produktowej i dokumentom DPR/EDPR oraz obowiązkowi sprawozdań o środkach na kampanie edukacyjne (art. 6 ust. 3 pkt 1–2). Warunkiem jest złożenie marszałkowi województwa do 15 marca każdego roku, przez BDO, zaświadczeń lub oświadczenia o pomocy de minimis i spełnienie unijnych warunków dopuszczalności tej pomocy (art. 7 ust. 1 i 4). Zwolnienie nie obejmuje rocznego sprawozdania poza częścią o środkach na kampanie edukacyjne ani wpisu do rejestru BDO.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, czy jesteś wprowadzającym produkty w opakowaniach i od którego dnia opakowania są „wprowadzone do obrotu” (art. 9 ust. 1–3).

2. Załóż rejestr papierowy lub elektroniczny i wpisuj masę opakowań, w których wprowadzasz produkty, w podziale na lata kalendarzowe (art. 22 ust. 1).

3. Przechowuj ewidencję 5 lat od końca roku, którego dotyczy (art. 22 ust. 2).

4. Jeśli korzystasz z organizacji odzysku, pamiętaj, że za produkty jej niezgłoszone sam składasz sprawozdanie (art. 45 ust. 5).

5. Roczne sprawozdanie składasz marszałkowi województwa; kwestie rejestracji i sprawozdań omawia dział o BDO.

Więcej o obowiązkach w tej dziedzinie znajdziesz w dziale odpady i opakowania. O ewidencji odpadów (to odrębny system od ewidencji masy opakowań) przeczytasz w artykule jakimi dokumentami prowadzi się ewidencję odpadów w BDO.

Stan prawny na: 2026-10-13

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 619)

Najczęściej zadawane pytania

Kto jest wprowadzającym produkty w opakowaniach, który musi prowadzić ewidencję?

Jest to przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu produktów w opakowaniach; lista jest otwarta i obejmuje m.in.: wprowadzającego produkty pod własnym oznaczeniem (także gdy wytworzenie zlecił innemu przedsiębiorcy), pakującego produkty wytworzone przez innego przedsiębiorcę i wprowadzającego je do obrotu oraz prowadzącego jednostkę handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży powyżej 500 m2 (jedna jednostka) albo łącznie powyżej 5000 m2 (więcej niż jedna jednostka), sprzedającego produkty pakowane w tych jednostkach (art. 8 pkt 23 lit. a–c ustawy o opakowaniach). Import oraz wewnątrzwspólnotowe nabycie opakowań lub produktów w opakowaniach na potrzeby działalności gospodarczej też są wprowadzeniem do obrotu (art. 8 pkt 24), więc obejmują importera i dokonującego WNT.