Co to jest organizacja odzysku? Opakowania, sprzęt i BDO

Organizacja odzysku to podmiot, któremu wprowadzający produkty w opakowaniach może powierzyć swój obowiązek zamiast wykonywać go samodzielnie. Obowiązek recyklingu przechodzi na nią wyłącznie na podstawie pisemnej umowy pod rygorem nieważności (art. 17 ust. 2 i 4–8 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Gdy korzysta z organizacji odzysku opakowań, przekazuje jej dane niezbędne do realizacji przejętego obowiązku (art. 17 ust. 5 tej ustawy). Podobnie wprowadzający sprzęt może wykonywać obowiązki samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego, z wyłączeniem części obowiązków (art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym).

Czy muszę korzystać z organizacji odzysku?

Nie musisz. Obowiązek recyklingu przechodzi na organizację odzysku opakowań wyłącznie na podstawie pisemnej umowy pod rygorem nieważności, obejmującej całą masę danego rodzaju opakowań za dany rok, i pod warunkiem przekazania jej wszystkich niezbędnych danych (art. 17 ust. 2 i 4–8 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi). Brak przekazania danych o części produktów pozostawia obowiązek opłaty produktowej za te produkty po Twojej stronie mimo umowy. Otwarcie likwidacji lub ogłoszenie upadłości organizacji odzysku przywraca obowiązek Tobie dla opakowań wprowadzonych od 1 stycznia bieżącego roku kalendarzowego (art. 33 tej ustawy). Osobno art. 19 ust. 2 tej ustawy pozwala wykonywać obowiązek kampanii edukacyjnych z art. 19 ust. 1 samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań. Ogólny kontekst obowiązków znajdziesz w artykule odpady i opakowania.

Jakie dane przekazujesz organizacji odzysku opakowań?

Jeśli wybierzesz organizację odzysku, art. 17 ust. 5 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi nakłada na Ciebie obowiązek przekazania jej danych niezbędnych do realizacji przejętego od Ciebie obowiązku. Chodzi w szczególności o informacje o wszystkich produktach w opakowaniach wprowadzonych przez Ciebie do obrotu w danym roku kalendarzowym oraz o produktach w opakowaniach stanowiących podstawę do obliczenia poziomu recyklingu zgodnie z art. 20 ust. 2 lub 3 tej ustawy.

Więcej o dokumentach potwierdzających recykling i odzysk przeczytasz w artykule co to jest DPR i DPO.

Co organizacja odzysku robi wobec marszałka województwa?

Zgodnie z art. 45 ust. 3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi organizacja odzysku opakowań sporządza i składa marszałkowi województwa roczne sprawozdanie wraz z wykazem przedsiębiorców, którzy zlecili jej sporządzenie sprawozdania. Z kolei art. 45 ust. 2 tej ustawy przewiduje, że przedsiębiorca może zlecić sporządzenie rocznego sprawozdania organizacji odzysku opakowań.

Art. 17 ust. 7 tej ustawy pozwala ponadto wprowadzającemu oraz organizacji odzysku opakowań zlecić wykonanie poszczególnych czynności w zakresie gospodarowania odpadami opakowaniowymi posiadaczowi odpadów. Szerszy obraz obowiązków w rejestrze znajdziesz w materiale o BDO.

Czy przy sprzęcie elektrycznym organizacja odzysku przejmie wszystko?

Nie. Art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym pozwala wprowadzającemu sprzęt wykonywać obowiązki samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego, ale z wyłączeniem wskazanych w nim obowiązków. Te wykonujesz sam:

Umowa z organizacją odzysku sprzętu nie zastępuje więc rejestracji w BDO (art. 84) ani oznakowania sprzętu (art. 14) – oba te obowiązki są wyłączone na mocy art. 11 ust. 1 ustawy o ZSEE.

Jakie są wyjątki i przypadki brzegowe?

Pozostałe obowiązki z ustawy o ZSEE, m.in. organizacja i finansowanie odbierania i przetwarzania (art. 18–19 tej ustawy), osiąganie poziomów (art. 20–21) oraz kampanie edukacyjne (art. 15), mogą być wykonywane za pośrednictwem organizacji odzysku, na warunkach z art. 11 ust. 2–3 tej ustawy. Przed zawarciem umowy sprawdź aktualne brzmienie tych ustępów w tekście jednolitym, bo to od nich zależy zakres, jaki faktycznie przekażesz.

Przepisy o opakowaniach (ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r.) i o sprzęcie (ustawa z dnia 11 września 2015 r.) to dwie różne ustawy, każda z własną organizacją odzysku. Zasady z jednej z nich nie przenoszą się automatycznie na drugą.

Co zrobić teraz?

1. Ustal, czy wprowadzasz do obrotu produkty w opakowaniach, sprzęt elektryczny i elektroniczny, czy oba rodzaje towarów.

2. Zdecyduj, czy wykonujesz obowiązek samodzielnie, czy przez organizację odzysku na podstawie pisemnej umowy (art. 17 ust. 2 i 4–8 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi).

3. Jeśli wybierasz organizację, przygotuj dane o produktach w opakowaniach wprowadzonych w danym roku kalendarzowym (art. 17 ust. 5 tej ustawy).

4. Przy sprzęcie wykonaj samodzielnie obowiązki wyłączone na mocy art. 11 ust. 1 ustawy o ZSEE, m.in. wpis do rejestru BDO (art. 84) i oznakowanie sprzętu (art. 14).

5. Zapytaj organizację, czy przygotuje roczne sprawozdanie dla marszałka województwa (art. 45 ust. 2–3 ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi).

Stan prawny na: 2026-10-15

Podstawa prawna i źródła

• Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (tekst jednolity)
• Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (tekst jednolity)