Przejdź do treści

Odpady i opakowania · Pytania i odpowiedzi

Co to jest kod odpadu?

Opracowanie: Redakcja Rozliczenia ŚrodowiskoweAktualizacja: 6 min czytania

Co to jest kod odpadu? To oznaczenie rodzaju odpadu według katalogu odpadów. Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 3 ustawy o odpadach katalog dzieli odpady na grupy, podgrupy i rodzaje, uwzględniając źródło powstawania i właściwości niebezpieczne. Kod i rodzaj odpadów trzeba wpisać w dokumentach ewidencji (art. 67 ust. 3 pkt 9).

Stan prawny na: 2026-10-16

Co to jest kod odpadu w praktyce?

Pojęcie kodu odpadu wynika z dwóch przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Art. 4 ust. 1 i 3 stanowi, że odpady klasyfikuje się przez zaliczenie ich do odpowiedniej grupy, podgrupy i rodzaju, a katalog z takim podziałem określa minister właściwy do spraw klimatu. Art. 67 ust. 3 pkt 9 tej ustawy wymaga, by dokument ewidencji zawierał masę odpadów oraz kod i rodzaj odpadów. W praktyce kod odpadu to oznaczenie, pod którym odpad figuruje w katalogu, a wpisujesz go w dokumentach BDO obok rodzaju odpadu.

Jak klasyfikuje się odpady?

Art. 4 ust. 1 ustawy o odpadach (tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1587) stanowi, że odpady klasyfikuje się przez zaliczenie ich do odpowiedniej grupy, podgrupy i rodzaju odpadów. Przy klasyfikacji uwzględnia się trzy rzeczy:

1. źródło powstawania odpadu,

2. właściwości, które powodują, że odpad jest niebezpieczny. Określają je rozporządzenia UE nr 1357/2014 i 2017/997 oraz przepisy wydane na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy,

3. składniki odpadu, dla których przekroczenie wartości granicznych stężeń substancji niebezpiecznych może powodować, że odpad jest niebezpieczny. Te składniki wymienia załącznik nr 4 do ustawy (art. 4 ust. 2).

Klasyfikacja dotyczy każdego odpadu w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach, który podlega tej ustawie.

Kto ustala katalog odpadów?

Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o odpadach katalog odpadów określa w rozporządzeniu minister właściwy do spraw klimatu. Katalog dzieli odpady na grupy, podgrupy i rodzaje oraz wskazuje, które odpady są niebezpieczne. Minister kieruje się przy tym źródłem powstawania odpadów i ich właściwościami. Przed wypełnieniem dokumentu otwórz więc aktualne brzmienie tego rozporządzenia i znajdź w nim swój odpad.

Gdzie wpisuje się kod odpadu?

Art. 66 ust. 1 ustawy o odpadach zobowiązuje posiadacza odpadów do prowadzenia na bieżąco ilościowej i jakościowej ewidencji zgodnie z katalogiem odpadów. Ustawa nie podaje liczby dni na wpis. Dla karty przekazania odpadów i karty przekazania odpadów komunalnych obowiązują odrębne momenty z art. 69 i 71a tej ustawy.

Art. 67 ust. 3 pkt 9 ustawy o odpadach mówi, że każdy dokument ewidencji zawiera masę odpadów (lub suchą masę) oraz kod i rodzaj odpadów. Jeśli prowadzisz kartę ewidencji odpadów, zakładasz ją odrębnie dla każdego rodzaju (kodu) odpadów, a nie jedną zbiorczą kartę dla całej działalności (art. 70 ust. 1 ustawy o odpadach). Art. 67 ust. 1 tej ustawy wylicza siedem rodzajów tych dokumentów:

Dokument Kto go prowadzi (art. 67 ust. 1 i art. 70 ust. 1 ustawy o odpadach)
karta przekazania odpadów (KPO) posiadacze odpadów, z wyłączeniem podmiotów z pkt 3
karta ewidencji odpadów (KEO) posiadacze odpadów
karta ewidencji komunalnych osadów ściekowych wytwórca komunalnych osadów ściekowych (art. 70 ust. 1 pkt 1)
karta ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego przedsiębiorca prowadzący zakład przetwarzania ZSEE (art. 70 ust. 1 pkt 2)
karta ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji przedsiębiorca prowadzący stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów (art. 70 ust. 1 pkt 3)
karta ewidencji odpadów niebezpiecznych sprzedawca odpadów i pośrednik w obrocie odpadami niebędący posiadaczem
karta przekazania odpadów komunalnych (KPOK) podmioty w łańcuchu odpadów komunalnych, zamiast zwykłej KPO

KPO i KPOK to dwa różne dokumenty, mimo podobnych nazw (art. 67 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach). Więcej o samej karcie znajdziesz w artykule Co to jest karta ewidencji odpadów (KEO)? oraz w tekście Co to jest karta przekazania odpadów komunalnych (KPOK)?.

Jakie jeszcze dane stoją obok kodu?

Według art. 67 ust. 3 ustawy o odpadach dokument ewidencji zawiera m.in. dane posiadacza odpadów, numer rejestrowy BDO, NIP (o ile został nadany), rodzaj działalności w zakresie gospodarki odpadami i adres miejsca przeznaczenia odpadów. Adres miejsca pochodzenia odpadów podaje się z wyłączeniem wytwórców odpadów (art. 67 ust. 3 pkt 8). Nie każde pole dotyczy każdego podmiotu. Na przykład sposób gospodarowania odpadami wpisuje posiadacz prowadzący przetwarzanie (art. 67 ust. 3 pkt 10), a masę i rodzaj produktów z odzysku posiadacz prowadzący odzysk (art. 67 ust. 3 pkt 12).

KPO i KEO mają też pola dodatkowe (art. 67 ust. 3a i 3b ustawy o odpadach), np. w KPO datę i godzinę rozpoczęcia transportu oraz numery rejestracyjne środków transportu, a w KEO masę odpadów wytworzonych, odebranych, przyjętych, zagospodarowanych we własnym zakresie lub przekazanych. Zgodnie z art. 67 ust. 4b posiadacz odpadów wpisuje informacje w KPO i KPOK odpowiednio do zakresu prowadzonej działalności. Szerzej o obowiązku piszemy w artykule Co to jest ewidencja odpadów?.

Kogo dotyczy obowiązek ewidencji z kodami?

Obowiązek prowadzenia ewidencji ma posiadacz odpadów (art. 66 ust. 1 ustawy o odpadach). Sprzedawca odpadów i pośrednik w obrocie odpadami, którzy nie są posiadaczami odpadów, prowadzą na bieżąco ewidencję wyłącznie odpadów niebezpiecznych (art. 66 ust. 3). Jeśli wytwórcy korzystają ze wspólnego lokalu i przeniosą odpowiedzialność za odpady na jednego z nich lub na wynajmującego, ewidencję wytwarzanych odpadów prowadzi ten podmiot (art. 66 ust. 2 w zw. z art. 28 ust. 1). Zgodnie z art. 28 ust. 2 przeniesienie wymaga umowy w formie pisemnej pod rygorem nieważności. To wąski przypadek, a nie ogólny sposób na przerzucenie ewidencji na usługodawcę.

Ustawa o odpadach przewiduje też zwolnienia z ewidencji (art. 66 ust. 4–5) oraz uproszczoną ewidencję wyłącznie z użyciem KPO (art. 71). Warto sprawdzić, czy któryś z tych przepisów dotyczy Twojej firmy. Ogólny przegląd tematu znajdziesz w dziale Odpady i opakowania.

Co zrobić, gdy w dokumencie musisz podać kod?

W praktyce możesz zrobić to w kilku krokach:

1. Ustal, skąd odpad pochodzi i czy ma właściwości niebezpieczne (art. 4 ust. 1 ustawy o odpadach).

2. Znajdź odpad w katalogu określonym rozporządzeniem ministra właściwego do spraw klimatu (art. 4 ust. 3 ustawy o odpadach). To tam sprawdzisz, czy odpad jest wskazany jako niebezpieczny.

3. Wpisz kod i rodzaj odpadu wraz z masą do właściwego dokumentu ewidencji (art. 67 ust. 3 pkt 9 ustawy o odpadach).

4. Jeśli przekazujesz odpady dalej, dopisz dane wymagane dla KPO (art. 67 ust. 3a ustawy o odpadach).

Dalsze wskazówki o ewidencji w systemie znajdziesz na stronie o BDO. Zasady klasyfikacji pochodzą z ustawy o odpadach, a jej tekst jednolity jest dostępny w wykazie aktów ELI.

Podstawa prawna i źródła

Najczęściej zadawane pytania

Czy każdy musi prowadzić ewidencję odpadów z kodami?

Nie każdy. Art. 66 ust. 4–5 ustawy o odpadach przewiduje zwolnienia z obowiązku ewidencji. Czym innym jest uproszczona ewidencja z art. 71 tej ustawy: prowadzi się ją wyłącznie z użyciem KPO, bez KEO, m.in. przy wytwarzaniu do 100 kg rocznie odpadów niebezpiecznych albo do 5 Mg rocznie odpadów innych niż niebezpieczne, niebędących odpadami komunalnymi. Uproszczona ewidencja nie zwalnia z ewidencji, a KPO także zawiera kod i rodzaj odpadów (art. 67 ust. 3 pkt 9 ustawy o odpadach). Zobacz też stronę o BDO.